{"id":635894,"date":"2022-04-25T03:39:22","date_gmt":"2022-04-25T07:39:22","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?p=635894"},"modified":"2025-07-09T11:51:40","modified_gmt":"2025-07-09T15:51:40","slug":"4-bolum-arastirmaci-gazeteciler-icin-secim-rehberi-siyasi-mesajlasma-ve-dezenformasyonun-arastirilmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/tr\/kaynak\/4-bolum-arastirmaci-gazeteciler-icin-secim-rehberi-siyasi-mesajlasma-ve-dezenformasyonun-arastirilmasi\/","title":{"rendered":"4.B\u00f6l\u00fcm| Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Gazeteciler i\u00e7in Se\u00e7im Rehberi: Siyasi Mesajla\u015fma ve Dezenformasyonun Ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131"},"content":{"rendered":"


\n<\/span>Sosyal medya platformlar\u0131, se\u00e7imlerde g\u00fc\u00e7l\u00fc siyasi mesajla\u015fma alanlar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Etkileri, gen\u00e7 ve haklar\u0131ndan mahrum se\u00e7men kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rmak gibi olumludan, aday memlerinin dola\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi anlams\u0131zl\u0131\u011fa, \u00fccretli olan yan\u0131lt\u0131c\u0131 reklamlara ve koordineli <\/span>dezenformasyon kampanyalar\u0131na kadar uzan\u0131r.<\/span><\/a><\/p>\n

H\u00fck\u00fcmetler taraf\u0131ndan y\u00f6netilen medya ve partizan akt\u00f6rler, otokratlar i\u00e7in birincil g\u00fc\u00e7lendiriciler olmaya devam ediyor. Afrika ve Hindistan gibi yerlerde bu unsurlar, karma\u015f\u0131k ve disiplinli mesajla\u015fma a\u011flar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yanl\u0131\u015f anlat\u0131lar \u00fcretti. Bu arada, \u00f6zel sekt\u00f6re ait TV kanallar\u0131n\u0131n otoriter liderlerin m\u00fcttefikleri taraf\u0131ndan tekelle\u015ftirilmesi, S\u0131rbistan ve Polonya gibi \u00fclkelerde muhalefetin sesini bast\u0131r\u0131yor.<\/span><\/p>\n

Veri payla\u015f\u0131m\u0131 ve izleme sayesinde, \u00e7evrimi\u00e7i kampanya reklamc\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131k tam olarak demografik alt gruplara g\u00f6re mikro \u00f6l\u00e7ekte\u00a0 hedeflenebilir. K\u00e2r amac\u0131 g\u00fctmeyen k\u00fcresel do\u011fruluk kontrol\u00fc <\/span>First Draft News<\/span><\/a>\u2019e g\u00f6re, “yasalar\u0131n yama \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve siyasal reklamc\u0131l\u0131\u011fa b\u0131rak\u0131n\u0131z yaps\u0131nlar yakla\u015f\u0131m\u0131, siyasi kampanyalarda hesap verebilirli\u011fin eksikli\u011fine ve yanl\u0131\u015fl\u0131klar\u0131na, yanl\u0131\u015f ve dezenformasyonun yay\u0131lmas\u0131na neden oldu.”<\/span><\/p>\n

Sonu\u00e7 olarak, bu g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc kesmek ve ger\u00e7ekte neler olup bitti\u011fine dair se\u00e7menlere kan\u0131t sunmak giderek daha fazla bas\u0131na b\u0131rak\u0131l\u0131yor.<\/span><\/p>\n

Ger\u00e7e\u011fi kontrol eden kurulu\u015flar genellikle takdire \u015fayan bir i\u015f \u00e7\u0131kar\u0131rken, <\/span>\u00e7evrimi\u00e7i yalanlar\u0131 if\u015fa etmek<\/span><\/a> ve manip\u00fcle edilmi\u015f g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin tespit edilmesi, se\u00e7im dezenformasyonunun veya kirli oyunlar\u0131n ard\u0131ndaki ki\u015fileri takip etme rol\u00fc genellikle ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazetecilere b\u0131rak\u0131l\u0131yor. Se\u00e7im mesajlar\u0131yla ilgili kritik sorular\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in birincil kaynak haline geldiler. \u00d6rne\u011fin: \u00c7evrimi\u00e7i siyasi mesajlar\u0131 kim y\u00f6nlendiriyor? Hangi se\u00e7menler aras\u0131nda hangi konu\u015fmalar\u0131 tetikliyorlar? Adaylar i\u00e7in fon nereden geliyor?<\/span><\/p>\n

Dezenformasyon ve anti-demokratik g\u00fc\u00e7lerin ku\u015fatmas\u0131 alt\u0131ndaki yerle\u015fik demokrasilerdeki muhabirler i\u00e7in Miami Herald\u2019da muhabir olan <\/span>\u00a0Sarah Blaskey <\/span><\/a>\u015f\u00f6yle bir \u00f6neri <\/span>sunuyor<\/span><\/a>: Demokrasiler sand\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan \u00e7ok daha k\u0131r\u0131lgand\u0131r, bu y\u00fczden se\u00e7iminizi d\u0131\u015f muhabirmi\u015f gibi yap\u0131n.<\/span><\/p>\n

Bu b\u00f6l\u00fcmde, \u00e7evrimi\u00e7i olarak siyasi konu\u015fmalar\u0131, kampanya reklamlar\u0131n\u0131 ve dezenformasyon anlat\u0131lar\u0131n\u0131 izlemek i\u00e7in yararl\u0131 tekniklerin yan\u0131 s\u0131ra, d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nde gelen medya manip\u00fclasyon uzmanlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131yla yap\u0131lan r\u00f6portajlara dayanarak bu kampanyalar\u0131n kaynaklar\u0131n\u0131 bulmaya y\u00f6nelik ipu\u00e7lar\u0131 payla\u015f\u0131yoruz. Ayr\u0131ca gazetecilerin dikkat etmesi gereken \u201ckirli oyunlar\u201d\u0131n bir listesini payla\u015f\u0131yor ve bunlar\u0131n arkas\u0131ndaki su\u00e7lular\u0131 veya \u015f\u00fcpheli kanunlar\u0131 nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131yoruz.<\/span><\/p>\n

Terimler \u00fczerine k\u0131sa bir not: Bu b\u00f6l\u00fcmde baz\u0131 terimler kullan\u0131lmaktad\u0131r. <\/span>Yanl\u0131\u015f bilgilendirme <\/b>yan\u0131ltma amac\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n yay\u0131lan yanl\u0131\u015f bilgi olarak geni\u015f bir \u015fekilde tan\u0131mlanan ve <\/span>dezenformasyon ise <\/b>kas\u0131tl\u0131 olarak yan\u0131lt\u0131c\u0131 veya \u00f6nyarg\u0131l\u0131 bilgilerin, manip\u00fcle edilmi\u015f anlat\u0131lar\u0131n veya ger\u00e7eklerin ve propagandan\u0131n yay\u0131nlanmas\u0131 anlam\u0131na gelir.<\/span><\/p>\n

\u0130zlenecek Mesajla\u015fma Trendleri<\/b><\/h4>\n

First Draft News, se\u00e7im m\u00fcdahalesi i\u00e7in \u00fc\u00e7 ana yolu i\u015faretledi.<\/span><\/p>\n

    \n
  1. Adaylar\u0131 ve partileri itibars\u0131zla\u015ft\u0131rmay\u0131 ama\u00e7layan dezenformasyon.<\/span><\/li>\n
  2. Se\u00e7menleri oy kullanma zaman\u0131 ve yeri konusunda yan\u0131ltmak gibi, oy verme s\u00fcrecini kesintiye u\u011fratmay\u0131 ve kat\u0131l\u0131m\u0131 engellemeyi ama\u00e7layan bilgi operasyonlar\u0131.<\/span><\/li>\n
  3. Halk\u0131n sonu\u00e7lara olan g\u00fcvenini sarsmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f yalanlar.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

    First Draft News’in kurucu orta\u011f\u0131 Claire Wardle, ger\u00e7ek i\u00e7eri\u011fin kas\u0131tl\u0131 olarak \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 “ba\u011flam\u0131n silah haline getirilmesi”nin se\u00e7imlerdeki en ikna edici dezenformasyon bi\u00e7imi oldu\u011fu konusunda uyar\u0131yor.<\/span><\/p>\n

    Hedeflenen yalanlara ek olarak \u00fclkeler bir zamanlar Beyaz Saray’da d\u00f6nemin ABD Ba\u015fkan\u0131 Donald Trump’\u0131n dan\u0131\u015fman\u0131 olarak k\u0131sa bir s\u00fcre \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan sa\u011fc\u0131 medya ki\u015fili\u011fi ile Steve Bannon taraf\u0131ndan “d\u00fcnyay\u0131 sular alt\u0131nda b\u0131rakmak” olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc mesajla\u015fma takti\u011finin say\u0131s\u0131z \u00f6rne\u011fini g\u00f6r\u00fcyor. Buradaki ama\u00e7, insanlar\u0131 iddia ve komplo ya\u011fmuruna tutarak halk\u0131n medyaya ve di\u011fer kurumlara olan g\u00fcvenini sarsmak. Partizan destek\u00e7ileri taraf\u0131ndan zorlanan ve ger\u00e7eklerin yerine \u00f6fkeli s\u00f6ylemlere \u00f6ncelik veren sosyal medya algoritmalar\u0131 taraf\u0131ndan g\u00fc\u00e7lendirilen bu t\u00fcr “\u00e7\u0131plak iddia” mesajlar\u0131, en ince kan\u0131tlar\u0131 bile sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015fmadan, her yerde demokrasiye y\u00f6nelik temel bir tehdit olu\u015fturuyor. <\/span>ABD’de halk\u0131n g\u00fcvenindeki erozyonu analiz eden yeni bir kitap<\/span><\/a>, yazarlar\u0131 Harvard’dan Nancy Rosenblum ve Dartmouth \u00fcniversitelerinden Russell Muirhead. Fenomeni “teorisiz komplo teorisi” olarak adland\u0131r\u0131yor ve “yeni komplocular\u0131n kendi ger\u00e7ekli\u011fini tekrar yoluyla dayatt\u0131\u011f\u0131” konusunda uyar\u0131da bulunuyor.<\/span><\/p>\n

    Branko \u00c7e\u00e7en<\/span><\/a>, <\/span>S\u0131rbistan Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Gazetecilik Merkezi (CINS)<\/span><\/a> m\u00fcd\u00fcr\u00fc ayr\u0131ca GIJN \u00fcyesi ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde Balkanlar b\u00f6lgesindeki \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fc derecede \u00e7ok say\u0131da se\u00e7menin <\/span>tamamen as\u0131ls\u0131z \u00e7evrimi\u00e7i komplo teorilerinin esareti alt\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131ndan bahsediyor.<\/span><\/a> \u201c\u0130nsanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir y\u00fczdesinin olas\u0131 en k\u00f6t\u00fc komplo teorilerine tamamen ikna olmas\u0131 inan\u0131lmaz.” diyor. Aldat\u0131lanlar\u0131n \u00e7o\u011fu siyasetle a\u015f\u0131r\u0131 me\u015fgul olsa da, \u010ce\u010den, as\u0131ls\u0131z iddia selinin “yeni geri \u00e7ekilen” di\u011fer vatanda\u015flar \u00fczerinde de z\u0131t, ilgisizli\u011fe neden olan bir etkiye sahip oldu\u011funu kaydetti.<\/span><\/p>\n

    Siyasi kampanyalar ayr\u0131ca, se\u00e7menleri telefonla taciz ve korkutmalardan korumak i\u00e7in kurallar\u0131 a\u015fmak i\u00e7in yeni teknolojileri giderek daha fazla kullan\u0131yor ve isimsiz toplu metin kampanyalar\u0131n\u0131 kullanabiliyor. <\/span>Destek\u00e7ileri hedeflenen olaylar\u0131 toplamaya te\u015fvik etmek<\/span><\/a> veya oylama istasyonlar\u0131 da buna dahil.\u00a0 \u00d6rne\u011fin, ABD Federal \u0130leti\u015fim Komisyonu vatanda\u015flara siyasi mesajlar g\u00f6ndermek i\u00e7in <\/span>“otomatik \u00e7evirme” kullan\u0131m\u0131n\u0131 yasaklar<\/span><\/a>. Yan\u0131t olarak t\u00fcm numaralar\u0131 manuel olarak \u00e7evirmek i\u00e7in g\u00f6n\u00fcll\u00fc ordular\u0131 kiralamak yerine\u00a0 baz\u0131 kampanyalar yar\u0131 otomatik, <\/span>e\u015fler aras\u0131 partizan platformlar<\/span><\/a> insanlar\u0131 istenmeyen toplu mesajlarla bombalamakta.<\/span><\/p>\n

    Benzer \u015fekilde, Hindistan Devlet Ba\u015fkan\u0131 Narendra Modi’nin Bharatiya Janata Partisi <\/span>b\u00fcy\u00fck bir g\u00f6n\u00fcll\u00fc ordusu kurdu.<\/span><\/a> \u00d6nceden yaz\u0131lm\u0131\u015f kampanya mesajlar\u0131n\u0131 ve temalar\u0131n\u0131 arkada\u015flar\u0131 ve aileleriyle tekrar tekrar payla\u015fmaya haz\u0131r olan insanlar.\u00a0 Ve Afrika Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi taraf\u0131ndan yap\u0131lan 2021 analizi <\/span>\u00e7ok say\u0131da \u00fclkede yayg\u0131n dezenformasyon se\u00e7im kampanyalar\u0131<\/span><\/a> o k\u0131tada Atlantik Konseyi’nin Dijital Adli T\u0131p Ara\u015ft\u0131rma Laboratuvar\u0131nda (DFRLab) G\u00fcney Afrika merkezli bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olan Tessa Knight, “Ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m\u0131z koordineli dezenformasyon, buzda\u011f\u0131n\u0131n sadece g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131,” dedi. “H\u00fck\u00fcmetler ve siyasi fig\u00fcrler, sahte, kopya ve koordineli i\u00e7erik \u00fcretimi yoluyla sosyal medya algoritmalar\u0131n\u0131 manip\u00fcle etmeyi \u00f6\u011frendik\u00e7e geni\u015fliyor.”<\/span><\/p>\n

    Politik Mesajla\u015fmay\u0131 \u0130zleme<\/b><\/h4>\n
    \"Elections<\/a>

    Illustration: Marcelle Louw\u00a0 GIJN i\u00e7in tasarlad\u0131.<\/p><\/div>\n

    Se\u00e7imlerle ilgili bilgi seli g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, alandaki uzmanlar izlemelerini m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca organize etmeye ve otomatikle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Facebook gruplar\u0131n\u0131 ve Twitter listelerini takip etmenizi ve bunun gibi Google arama hilelerini kullanman\u0131z\u0131 tavsiye ediyorlar. <\/span>site:twitter.com\/*\/listeler “LISTNAME” <\/span><\/i>hedefleri takip etmek<\/span> ve sosyal medya platformlar\u0131n\u0131n otomatik olarak hangi ilgili hesaplar\u0131 ve video kanallar\u0131n\u0131 \u00f6nerdi\u011fine dikkat etmek.<\/span><\/p>\n

    Harvard \u00dcniversitesi Shorenstein Merkezi’nde ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revlisi olan dijital medya manip\u00fclasyonu \u00e7al\u0131\u015fan Jane Lytvynenko, “Sohbeti y\u00f6nlendiren insanlar\u0131 takip ederken \u00f6nemli olan i\u015fi algoritmalar\u0131n yapmas\u0131na izin vermektir. Bu nedenle, bir hesab\u0131 takip etti\u011finizde Instagram otomatik olarak ilgili di\u011fer hesaplar\u0131 \u00f6nerecektir” diyor.<\/span><\/p>\n

    Siyasi konu\u015fmalar\u0131n nerede oldu\u011funu bulun.<\/b>Her \u00fclke, b\u00f6lge ve ideolojik grubun tercih etti\u011fi sosyal medya ve mesajla\u015fma platformlar\u0131 vard\u0131r. WhatsApp G\u00fcney Afrika’da ve Latin Amerika’n\u0131n bir\u00e7ok yerinde kullan\u0131l\u0131r. \u00c7in’de WeChat sa\u011fc\u0131 gruplar aras\u0131nda, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde Telegram; ve Filipinler’de neredeyse tamamen Facebook’tur. Bu nedenle, se\u00e7im ortam\u0131ndaki temel platformlar\u0131 ve mesajla\u015fma uygulamalar\u0131n\u0131 en ba\u015ftan belirlemeniz \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/span><\/p>\n

    “Ger\u00e7ekten \u00f6nemli olan ilk \u015fey anlamakt\u0131r. <\/span>Konu\u015fmalar nerede yap\u0131l\u0131yor<\/span><\/a> ve trendler neler, anlay\u0131n,\u201d diyor Lytvynenko. “\u00d6rne\u011fin, Brezilya gibi \u00fclkelerde b\u00fcy\u00fck bir Telegram al\u0131m\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz ancak ABD’de azal\u0131yor. Ancak, Facebook gruplar\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015f ve dezenformasyon i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir vekt\u00f6r olmaya devam etti\u011fini unutmay\u0131n.<\/span><\/p>\n

    Se\u00e7menlerin neyi bulmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ke\u015ffedin. <\/b>Google Trendler arac\u0131n\u0131n<\/span><\/a> i\u00e7indeki filtreleri kullan\u0131n, oy kullanan topluluklar\u0131n ne arad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bir se\u00e7im konusuna ilginin ani h\u0131zlanmas\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek i\u00e7in idealdir.<\/span><\/p>\n

    Politikac\u0131lar\u0131n kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imle ilgili tweetleri bulun.<\/b> Politikac\u0131lar taraf\u0131ndan silinen tweetleri \u00fccretsiz olarak aray\u0131n <\/span>Politwoops arac\u0131<\/span><\/a> art\u0131k 50’den fazla \u00fclkede se\u00e7ilmi\u015f yetkililerden silinen mesajlardan olu\u015fan bir veritaban\u0131na sahip.<\/span><\/p>\n

    \"\"<\/a>

    G\u00f6rsel: Shutterstock<\/p><\/div>\n

     <\/p>\n

    Telegram mesajla\u015fma platformuna dikkat edin. <\/b>Lytvynenko, “Telegram birka\u00e7 y\u0131l \u00f6ncesine k\u0131yasla daha fazla \u00fclkede siyasi a\u00e7\u0131dan daha \u00f6nemli bir konumda.” diyor.\u00a0 \u201cFacebook ve Twitter gibi daha b\u00fcy\u00fck platformlar a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k yanl\u0131s\u0131 hareketlerin daha fazla fark\u0131nda olmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k\u00e7a, bu gruplar\u0131n bir\u00e7o\u011fu Telegram’da giderek daha fazla g\u00fcvende hissediyor ve kapat\u0131lmaktan \u00e7ok daha az korkuyor. Muhabirlerin bu kanallar\u0131 ger\u00e7ekten yak\u0131ndan izlemesi gerekiyor.\u201d<\/span><\/p>\n

    Telegram <\/b>aramalar\u0131 i\u00e7in bu 3 ad\u0131ml\u0131 i\u015flemi kullan\u0131n. <\/b>Lytvynenko, Telegram’da se\u00e7im konular\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bu stratejiyi \u00f6neriyor:<\/span><\/p>\n

      \n
    1. Joker karakter i\u00e7in anahtar s\u00f6zc\u00fckler kullanarak sizin i\u00e7in yararl\u0131 olabilecek birka\u00e7 Telegram kanal\u0131n\u0131 bulmak i\u00e7in Google’da \u015fu operat\u00f6r\u00fc \u2013 site:t.me (anahtar kelimeler) \u2013 kullan\u0131n.<\/span><\/li>\n
    2. Sonra <\/span>tgstat arac\u0131<\/span><\/a> a\u00e7\u0131n ve buldu\u011funuz ilgin\u00e7 kanallar\u0131 ekleyin. Lytvynenko, “Tgstat yararl\u0131d\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc size ekosistem hakk\u0131nda bir fikir verir ve ard\u0131ndan bu kanallar\u0131 takip edersiniz” diyor. Gazeteciler de kullanabilir <\/span>tele gago arac\u0131<\/span><\/a> bu aramalar i\u00e7in uygundur.<\/span><\/li>\n
    3. Son olarak, Telegram’\u0131 <\/span>masa\u00fcst\u00fc uygulamas\u0131<\/span><\/a>n\u0131 indirin do\u011frudan siteden. Lytvynenko, bunu yapman\u0131n size konu\u015fma ge\u00e7mi\u015fini d\u0131\u015fa aktarma se\u00e7ene\u011fi sundu\u011funu belirtiyor. “Bu, her t\u00fcrl\u00fc toplu analizde yard\u0131mc\u0131 oluyor. Telegram masa\u00fcst\u00fc uygulamas\u0131n\u0131n g\u00fczelli\u011fi, yeterli say\u0131da kanala abone oldu\u011funuzda, onu yaln\u0131zca bir arama motoru olarak kullanabilmenizdir.” Platforma kat\u0131lmadan \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015fen Telegram konu\u015fmalar\u0131n\u0131 da bulabilece\u011finizi s\u00f6yl\u00fcyor.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

      Snap Haritas\u0131<\/b><\/a> ve son dakika haberleri i\u00e7in TweetDeck\u2019i denemek <\/b>\u00a0SnapChat’in Snap Map \u00f6zelli\u011fi, mesajla\u015fma etkinli\u011finin \u0131s\u0131 haritalar\u0131n\u0131 g\u00f6sterir ve harita \u00fczerinde bir noktay\u0131 yak\u0131nla\u015ft\u0131rman\u0131za olanak tan\u0131r ve <\/span>ger\u00e7ek zamanl\u0131 olarak orada \u00e7ekilen video anl\u0131k g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini izleyebilirsiniz<\/span><\/a>. ProPublica’n\u0131n medya manip\u00fclasyon uzman\u0131 Craig Silverman, “Bu kullan\u0131\u015fl\u0131 bir ara\u00e7 ve bir son dakika haberi durumunda daha fazla ba\u011flam toplaman\u0131za olanak tan\u0131yor” diyor. <\/span>TweetDeck<\/span><\/a> belirli bir yerden veya belirli bir konudaki sosyal medya g\u00f6nderilerini pano s\u00fctunlar\u0131na y\u00f6nlendirmenizi sa\u011flar <\/span>ve daha fazlas\u0131na <\/span><\/a>olanak sa\u011flar.<\/span><\/p>\n

      M\u00fcttefiklerin partizan sitelerini kontrol etmek i\u00e7in kopyala-yap\u0131\u015ft\u0131r hilesini deneyin.<\/b> A\u015f\u0131r\u0131 partizan web sitelerinin “Hakk\u0131nda” veya “Ana Sayfa” sayfas\u0131ndan bir par\u00e7a metin kopyalay\u0131n, Google’a yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131n ve saniyeler i\u00e7inde bunun di\u011fer sitelerde kopyalan\u0131p kopyalanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131ca g\u00f6rebilirsiniz. Ayr\u0131ca, ayn\u0131 web tasar\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131n i\u015fin i\u00e7inde oldu\u011funu g\u00f6sterebilece\u011finden, benzer logolara ve d\u00fczenlere dikkat edin.<\/span><\/p>\n

      A\u015f\u0131r\u0131 partizan hesaplar\u0131 analiz etmek i\u00e7in Twitonomy’yi kullan\u0131n.<\/b> Twitonomy<\/span><\/a> arac\u0131, muhabirlerin belirli bir Twitter hesab\u0131n\u0131 inceleyerek ki\u015finin ne zaman ve ne s\u0131kl\u0131kta tweet att\u0131\u011f\u0131n\u0131, kimi retweetledi\u011fini ve di\u011fer hangi hesaplara yan\u0131t verdi\u011fini g\u00f6stermesine olanak tan\u0131r.<\/span><\/p>\n

      \u0130nternet kesintilerini takip eden Mozilla’n\u0131n yeni analiz arac\u0131n\u0131 deneyin. <\/b>Mart ay\u0131nda, Mozilla <\/span>internet kesintileri hakk\u0131nda geni\u015f bir veri setini <\/span><\/a>\u00a0eri\u015fime a\u00e7t\u0131, baz\u0131lar\u0131n\u0131n se\u00e7imle ilgili oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclebilir. Veri setinde \u00fccretsiz eri\u015fim i\u00e7in <\/span>bu forma ba\u015fvurabilirsiniz.<\/span><\/a><\/p>\n

      \u00c7evrimi\u00e7i Siyasi Reklamlar\u0131n Kaynaklar\u0131n\u0131 \u0130ncelemek \u0130\u00e7in Ara\u00e7lar<\/b><\/h4>\n

      \u00c7evrimi\u00e7i siyasi reklam kampanyalar\u0131, farkl\u0131 reklamlar\u0131n veya ayn\u0131 reklam\u0131n biraz de\u011fi\u015ftirilmi\u015f s\u00fcr\u00fcmlerinin belirli demografik alt gruplar\u0131 hedefledi\u011fi mikro hedefleme taktiklerini giderek daha fazla kullan\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, <\/span>2019 Birle\u015fik Krall\u0131k genel se\u00e7imlerinin analizi<\/span><\/a> First Draft News taraf\u0131ndan, Muhafazakar Parti’nin “Brexit’i Bitirin!” yaln\u0131zca 34 ya\u015f alt\u0131 erkek kullan\u0131c\u0131lara ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Ancak ayn\u0131 reklam\u0131n t\u0131pat\u0131p ayn\u0131s\u0131, yaln\u0131zca sa\u011fl\u0131k hizmetleri ve g\u00fcvenli\u011fe odaklanan yeni bir altyaz\u0131yla yaln\u0131zca kad\u0131nlar taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Rapor, sosyal medya algoritmalar\u0131n\u0131n mesajlar\u0131 ba\u015flang\u0131\u00e7ta en \u00e7ok yan\u0131t veren gruplara ula\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve sonunda g\u00fcvenilir bir sosyal yard\u0131m stratejisi olu\u015fturdu\u011funu a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Ve \u00e7evrimi\u00e7i reklamlar, kampanyalar i\u00e7in bir pazarl\u0131k olabilir. First Draft News, yar\u0131m milyondan fazla g\u00f6sterim \u00e7eken bir SnapChat reklam\u0131n\u0131n yay\u0131nlanmas\u0131n\u0131n yaln\u0131zca 765 ABD dolar\u0131na mal oldu\u011funu ortaya buldu.<\/span><\/p>\n

      Siyasi reklamlar i\u00e7in Facebook’un Reklam K\u00fct\u00fcphanesi’nde arama yap\u0131n. <\/b>Aralar\u0131nda ABD Ulusal Demokratik Enstit\u00fcs\u00fc’n\u00fcn se\u00e7im program\u0131 y\u00f6neticisi Julia Brothers’\u0131n da bulundu\u011fu bir\u00e7ok uzman, Facebook’taki veri stratejileriyle ilgili geni\u015f \u015f\u00fcphecili\u011fe ra\u011fmen, <\/span>Facebook Reklam Kitapl\u0131\u011f\u0131<\/span><\/a> siyasi reklamlar\u0131 ve bunlar\u0131n arkas\u0131ndaki gruplar\u0131 ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00f6nemli bir k\u00fcresel ara\u00e7 haline geldi.<\/span><\/p>\n

      ProPublica’dan Silverman, “Muhabirlerin orada hangi siyasi reklamlar\u0131n oldu\u011funu g\u00f6rmek i\u00e7in Facebook Reklam Kitapl\u0131\u011f\u0131n\u0131 taramas\u0131 art\u0131k se\u00e7imlerde standart bir uygulama olmal\u0131” diyor. \u201cBelirli sayfalar\u0131 hedefleyebilirsiniz, anahtar kelime aramas\u0131 yapabilirsiniz. Facebook’un daha k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fclkelerde daha az \u00e7aba sarf etti\u011finden \u015f\u00fcpheleniyorum, ancak insanlar Facebook’ta siyasi reklamlar yay\u0131nlamak istiyorsa, \u00f6nceden kay\u0131t olmal\u0131 ve Facebook taraf\u0131ndan onaylanmal\u0131 ve bu reklamlar y\u0131llarca ar\u015fivlenmelidir. Silverman, muhabirlerin Reklam Kitapl\u0131\u011f\u0131’nda bulduklar\u0131 ilgi \u00e7ekici adlar\u0131 arayarak <\/span>OpenCorporates veritaban\u0131<\/span><\/a>ndan daha derine inebileceklerini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/span><\/p>\n

      Google’\u0131n h\u0131zla b\u00fcy\u00fcyen siyasi reklamlar arac\u0131n\u0131 kontrol edin. <\/b>\u015eu anda belirli \u00fclkelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmakla birlikte, Google’\u0131n <\/span>Siyasi Reklamc\u0131l\u0131k \u015eeffafl\u0131k Raporu<\/span><\/a> 2022 ve 2023’te h\u0131zla b\u00fcy\u00fcmesi bekleniyor. “Do\u011frulanm\u0131\u015f reklam verenlerin” se\u00e7imle ilgili reklamlardaki harcama modellerine ili\u015fkin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgiler i\u00e7erdi\u011fi iddia ediliyor ve veriler g\u00fcnl\u00fck olarak g\u00fcncelleniyor.<\/span><\/p>\n

      Silverman, “Facebook’un izleyicisi kadar harika de\u011fil ama verileri Google’dan indirebilir baz\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6rselle\u015ftirebilirsiniz\u00a0 ve biraz arama yapabilirsiniz, bu y\u00fczden kesinlikle kontrol edin” diyor. ABD’deki muhabirler ayr\u0131ca New York \u00dcniversitesi Demokrasi i\u00e7in Siber G\u00fcvenlik Birimi taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen m\u00fckemmel <\/span>NYU Reklam G\u00f6zlemevini<\/span><\/a> de inceleyerek Facebook reklamlar\u0131n\u0131n arkas\u0131ndaki kurulu\u015flar hakk\u0131nda daha derin bilgiler edinebilirler.<\/span><\/p>\n

      H\u00e2lihaz\u0131rda siyasi reklamlar \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan yerel ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 bulun.<\/b>\u201c\u00dclkenizde siyasi reklamc\u0131l\u0131k \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fan akademisyenler var m\u0131? Silverman, genellikle hemen hemen her \u00fclkede bu t\u00fcr insanlar var\u201d diyor. “Kesinlikle onlarla konu\u015fun ve platformlar\u0131n ortaya koyduklar\u0131ndan farkl\u0131 olabilecek hangi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve verileri toplad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcn.”<\/span><\/p>\n

      Se\u00e7im Dezenformasyonunun Arkas\u0131ndaki Akt\u00f6rler Nas\u0131l \u0130zlenir?<\/b><\/h4>\n

      Lytvynenko, “\u00d6zellikle sosyal medyada yanl\u0131\u015f bilgi yaymak, siyasi ve mali a\u00e7\u0131dan giderek daha karl\u0131 hale geliyor” diyor. \u201cBunu ara\u015ft\u0131rmac\u0131 bir muhabir olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmenin bir yolu, ‘Kimin yarar\u0131na?’ diye sormakt\u0131r. \u015eunlar\u0131 ekliyor: “Yurti\u00e7i siyaset\u00e7ilerin kendi g\u00fcndemlerini desteklemek i\u00e7in yanl\u0131\u015f bilgiler kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz, ger\u00e7ekte oldu\u011fundan daha fazla deste\u011fe sahipmi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnmek veya belirli bir politikay\u0131 zorlamak i\u00e7in bunu yapabiliyorlar.<\/span><\/p>\n

      Lytvynenko, sosyal medyan\u0131n olu\u015fturmaya yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu k\u0131salt\u0131lm\u0131\u015f dikkat s\u00fcreleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, g\u00f6rsel dezenformasyon bi\u00e7imlerinin giderek daha g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor,<\/span> kapsaml\u0131 Washington Post k\u0131lavuzu<\/span><\/a> tehdidi anlamaya yard\u0131mc\u0131 olabilir ve <\/span>
      \n<\/span>\u015funlar\u0131 \u00f6neriyor:\u00a0<\/span><\/p>\n

      Se\u00e7imlerde dezenformasyon yapanlar kimler? <\/b>Bunlar, e\u015fg\u00fcd\u00fcml\u00fc yerel kampanyalar\u0131n arkas\u0131ndaki siyasi ajanlar olabilir; a\u015f\u0131r\u0131 partizan haber medyas\u0131; yabanc\u0131, devlet destekli troll \u00e7iftlikleri; anti-demokratik veya siyasi a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k yanl\u0131lar\u0131; \u00f6zel ilgi gruplar\u0131; \u00f6zel sosyal medya <\/span>propaganda a\u011flar\u0131<\/span><\/a>; ve bazen site ziyareti ba\u015f\u0131na y\u00fczde bir oran\u0131nda siyasi yalanlardan para kazanman\u0131n bir yolunu bulan gen\u00e7ler. Onlar da fark\u0131nda olmadan kat\u0131l\u0131mc\u0131 olabilirler. First Draft News’in i\u015faret etti\u011fi gibi, <\/span>iyi niyetli bir vatanda\u015f\u0131n samimi iddias\u0131<\/span><\/a> dar bir konudaki bilgiler dezenformasyon ajanlar\u0131 taraf\u0131ndan se\u00e7im mesajlar\u0131nda kullan\u0131lmak \u00fczere yeniden kullan\u0131labilir. Raporlar\u0131 \u015fu \u00f6rne\u011fi sunuyordu: “Avustralya’daki bir orman yang\u0131n\u0131 mevsiminin nedenini bir kundaklama dalgas\u0131 olarak yanl\u0131\u015f bildiren bir [ki\u015fi], daha sonra iklim ink\u00e2r\u0131 g\u00fcndemiyle komplo teorisyenleri taraf\u0131ndan ele ge\u00e7iriliyor.”<\/span><\/p>\n

      2016 y\u0131l\u0131nda Silverman taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rma <\/span>100’den fazla Trump yanl\u0131s\u0131 dezenformasyon web sitesi ortaya \u00e7\u0131kt\u0131<\/span><\/a>. Makedonya’da tek bir kasabada, baz\u0131lar\u0131 trafi\u011fe dayal\u0131 reklam gelirinden ayda 5.000 dolara varan gelir elde eden gen\u00e7 propagandac\u0131lar taraf\u0131ndan y\u00f6netiliyordu. \u00c7o\u011fu, Donald Trump ile Demokrat rakibi Hillary Clinton aras\u0131ndaki ideolojik farkl\u0131l\u0131klar\u0131 umursamad\u0131. Basit\u00e7e, Trump destek\u00e7ilerinin sosyal medya payla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 daha k\u00e2rl\u0131 buldular ve yine de yanl\u0131\u015f ve yan\u0131lt\u0131c\u0131 payla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131n ABD’deki 2016 se\u00e7imleri \u00fczerinde k\u00f6t\u00fc niyetli bir etkiye sahip oldu\u011funa inan\u0131l\u0131yor. 2020 y\u0131l\u0131nda Frans\u0131z muhabir Alexandre Capron, Demokratik Kongo Cumhuriyeti’ndeki zarar verici bir <\/span>dezenformasyon kampanyas\u0131n\u0131n<\/span><\/a> ne paradan ne de siyasi etkiden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131, sadece <\/span>sosyal medyada \u00f6v\u00fcnme hakk\u0131<\/span><\/a> oldu\u011funu ortaya \u00e7\u0131kard\u0131.<\/span><\/p>\n

      \u201cGenellikle g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz yanl\u0131\u015f bilgilendirmenin ilk a\u015famas\u0131, sosyal medyada mutlak bir i\u00e7erik ya\u011fmuru, genellikle g\u00f6rsel i\u00e7erik, bazen ba\u011flam d\u0131\u015f\u0131, bazen yan\u0131lt\u0131c\u0131 bir \u015fekilde k\u0131rp\u0131lm\u0131\u015f i\u00e7erik.” diyor Lytvynenko.<\/span><\/p>\n

      Yeni dezenformasyon i\u00e7g\u00f6r\u00fc ara\u00e7lar\u0131n\u0131 deneyin.\u00a0 <\/b>
      \n<\/b>      CrowdTangle<\/span><\/a> uzun zamand\u0131r Facebook, Reddit ve Instagram’daki anlat\u0131lar\u0131 izlemek i\u00e7in kullan\u0131lan ara\u00e7lardan. Ancak Silverman, bu arac\u0131n art\u0131k yeni s\u0131n\u0131rlarla (yeni hesaplar\u0131n ask\u0131ya al\u0131nmas\u0131 gibi) k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131 ve belirsiz bir gelecekle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu konusunda uyar\u0131yor. Filipinler gibi \u00fclkelerde Facebook’un hakim oldu\u011fu se\u00e7imlerde bu \u015f\u00fcphesiz gazetecilere bir darbe oldu. Ancak Silverman, geli\u015fmekte olan kaynaklara \u00f6rnekler veriyor: <\/span>Junkipedia<\/span><\/a>, \u00e7o\u011fu \u00fclkede en az\u0131ndan benzer bir kazma i\u015flevini yerine getirme potansiyeline ve daha medya dostu \u00f6zelliklere sahiptir. Junkipedia viral yanl\u0131\u015f bilgilere ve “sorunlu i\u00e7eri\u011fe” odaklan\u0131r.<\/span><\/p>\n

      \"image<\/a>

      Junkipedia gibi yeni ara\u00e7lar, \u00e7evrimi\u00e7i se\u00e7im yanl\u0131\u015f bilgilerinin taranmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur. Resim: Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/span><\/p><\/div>\n

       <\/p>\n

      Yeni hikaye ipu\u00e7lar\u0131 olarak h\u0131zl\u0131 do\u011frulama ara\u00e7lar\u0131n\u0131 kullan\u0131n. <\/b>Ger\u00e7ekleri kontrol eden kurulu\u015flar genellikle hata ay\u0131klamada birincil rol\u00fc \u00fcstlenirken, \u015f\u00fcpheli g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler ve iddialar genellikle daha b\u00fcy\u00fck soru\u015fturmalarda ortaya \u00e7\u0131kar ve bunlar da do\u011frulama gerektirir ve de\u011ferli yeni ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 tetikleyebilir. <\/span>GIJN’nin pop\u00fcler g\u00f6r\u00fcnt\u00fc do\u011frulama k\u0131lavuzu<\/span><\/a>, gazetecilik e\u011fitmeni Raymond Joseph, \u00fccretsiz ara\u00e7lar da dahil olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli kullan\u0131c\u0131 dostu ara\u00e7lar\u0131n nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 titizlikle anlat\u0131yor. <\/span>Foto\u011fraf Sherlock uygulamas\u0131<\/span><\/a> ve sosyal medyadaki manip\u00fcle edilmi\u015f foto\u011fraflar\u0131 kontrol etmek i\u00e7in Sahte G\u00f6r\u00fcnt\u00fc Dedekt\u00f6r\u00fc uygulamas\u0131 ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerdeki ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 nas\u0131l tespit edece\u011finize dair ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 da sunuyor. \u00d6zellikle kampanya takibinde zaman\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131 muhabirler i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131. Ayr\u0131ca, <\/span>Google foto\u011fraflar\u0131 <\/span><\/a>gazetecilerin foto\u011fraf URL’lerini veya web adreslerini cep telefonlar\u0131na b\u0131rakarak saniyeler i\u00e7inde foto\u011fraflar\u0131 nas\u0131l kontrol edebileceklerini a\u00e7\u0131kl\u0131yor<\/span><\/p>\n

      \u0130zleyicileri yayg\u0131n se\u00e7im propagandas\u0131 t\u00fcrleri konusunda e\u011fitin. <\/b>Yanl\u0131\u015f bilgilendirme ve dezenformasyon ne yaz\u0131k ki art\u0131k o kadar yayg\u0131n ki, farkl\u0131 t\u00fcrden yanl\u0131\u015flar\u0131 anlamak \u00f6nemlidir. \u0130zleyiciyi belirli bir eyleme y\u00f6nlendirmek i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f ajit prop veya yerle\u015fik ger\u00e7eklere sald\u0131rmak i\u00e7in yanl\u0131\u015f ve aldat\u0131c\u0131 anlat\u0131lar \u00fcreten gaslighting gibi g\u00fcveni baltalamak ve farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 ba\u011flamsalla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yor. Bununla ilgili daha fazla bilgi i\u00e7in <\/span>bu yararl\u0131 a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131<\/span><\/a> kar amac\u0131 g\u00fctmeyen Data & Society grubu taraf\u0131ndan ve <\/span>bu bilgi bozuklu\u011fu ara\u00e7 kutusu<\/span><\/a> First Draft News i\u00e7eriklerini okuyunuz.\u00a0<\/span><\/p>\n

      Dezenformasyon s\u00fcper yay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 takip edin.<\/b> E\u015fg\u00fcd\u00fcml\u00fc sosyal medya se\u00e7im dezenformasyonu ile pop\u00fcler ama yanl\u0131\u015f mesajlar\u0131n masum payla\u015f\u0131m\u0131 aras\u0131nda nas\u0131l ayr\u0131m yapabilirsiniz? <\/span>CooRnet<\/span><\/a> \u0130talya’n\u0131n Urbino \u00dcniversitesi’nde geli\u015ftirilen bir program, \u015f\u00fcpheli payla\u015f\u0131m kal\u0131plar\u0131n\u0131 belirlemek i\u00e7in algoritmalar kullan\u0131yor. R programlama dilinde bir ara\u00e7 olan CooRnet,<\/span> Gephi <\/span><\/a>a\u00e7\u0131k kaynakl\u0131 g\u00f6rselle\u015ftirme platformu.<\/span><\/p>\n

      WeVerify Twitter SNA arac\u0131<\/b><\/a> dezenformasyon faydalan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 bulmay\u0131 sa\u011flar. <\/b>Bu rehberin 1. b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde <\/span>Twitter SNA arac\u0131na <\/span><\/a>\u00a0yer verdik. Twitter’da tan\u0131t\u0131lan se\u00e7im dezenformasyonunun arkas\u0131ndaki ki\u015fileri takip etmek ve grafiksel olarak haritaland\u0131rmak i\u00e7in kullan\u0131labilir. Uzmanlar\u0131n bu arac\u0131 ezber bozan bir ara\u00e7 olarak g\u00f6rmelerinin iki nedeni, i\u00e7erikten \u00e7ok kullan\u0131c\u0131lara odaklanmas\u0131 ve muhabirlerin \u00f6zel becerilere ihtiya\u00e7 duymamas\u0131d\u0131r. Dikkat \u00e7ekici bir \u015fekilde, bu ara\u00e7, aldatma kampanyalar\u0131ndan potansiyel olarak en \u00e7ok yararlanan kurulu\u015flar\u0131 ve web sitelerini de ortaya \u00e7\u0131karabilir.<\/span><\/p>\n

      Otomatik sosyal medya hesaplar\u0131n\u0131 tan\u0131mlay\u0131n. <\/b>Di\u011fer yararl\u0131 i\u00e7g\u00f6r\u00fclere ek olarak <\/span>muhasebe analizi uygulamas\u0131<\/span><\/a> \u015f\u00fcpheli ‘bot’ hesaplar\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in \u00e7e\u015fitli teknikler kullan\u0131r. \u00d6rne\u011fin, “G\u00fcnl\u00fck Ritim” \u00f6zelli\u011fi, yerel saatle 01:00 ile 05:00 aras\u0131nda, yani insanlar\u0131n genellikle uykuda oldu\u011fu saatlerde tweet g\u00f6nderen hesaplar\u0131 i\u015faretler. <\/span>Botometre<\/span><\/a> ara\u00e7, ara\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir hesab\u0131n veya takip\u00e7ilerinin bot olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin puanlar sunar.<\/span><\/p>\n

      Yalanlardan yararlanma giri\u015fimlerini aray\u0131n. <\/b>Neden baz\u0131 politikac\u0131lar, zaten \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f olan ve kampanyalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmuyormu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen yalanlar\u0131 \u00f6ne s\u00fcrme zahmetine giriyor? Lytvynenko, “Dezenformasyonu belirli bir politikac\u0131 veya aktivist gruba ba\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, el ele gidecek herhangi bir politikay\u0131 dayatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131p \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rmek \u00f6nemlidir” diyor. “ABD’de [Donald Trump’\u0131n 2020’de aldat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yalan\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcren] sahte ‘\u00c7almay\u0131 Durdurun’ kampanyas\u0131 nedeniyle oy haklar\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir k\u0131s\u0131tlama g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu ad\u0131m, yanl\u0131\u015f bilginin amac\u0131n\u0131 anlaman\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.\u201d<\/span><\/p>\n

      Deepfake tehdidini unutma. <\/b>Ger\u00e7ek insanlar\u0131n ger\u00e7ek\u00e7i ama uydurma g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini olu\u015fturan Deepfake videolar <\/span>halk\u0131n g\u00fcveni ve demokrasi \u00fczerinde y\u0131prat\u0131c\u0131 etki<\/span><\/a> yaratabilir. Hukuk profes\u00f6r\u00fc Danielle Citron’un 2019 TED Konu\u015fmas\u0131nda a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 gibi. Benzer \u015fekilde Silverman, “teknolojinin bir se\u00e7imi etkilemek i\u00e7in kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n an meselesi oldu\u011fu” konusunda uyard\u0131. Tahmini \u015fimdiye kadar hen\u00fcz ger\u00e7ekle\u015fmedi ancak uzmanlar \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 derecede etkili ve d\u00fc\u015f\u00fck teknolojili “ucuz sahte” taktiklerde, \u00f6rne\u011fin siyasi bir videonun ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek gibi artan bir e\u011filime i\u015faret ediyor. Silverman, kampanyalar\u0131n veya gazetecilerin videolar\u0131 incelemek veya \u00e7\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in \u00e7ok az zaman\u0131 olaca\u011f\u0131ndan, se\u00e7im g\u00fcnlerinden 48 saat \u00f6nce derin sahtekarl\u0131klara kar\u015f\u0131 se\u00e7imlerin muhtemelen en savunmas\u0131z oldu\u011fu konusunda uyar\u0131yor.<\/span><\/p>\n

      InVid<\/span><\/a> veya yeni <\/span>Microsoft Video Kimlik Do\u011frulay\u0131c\u0131<\/span><\/a> \u015f\u00fcpheli derin sahtekarl\u0131klar\u0131 ara\u015ft\u0131rmak ve aday\u0131n klipte tasvir edilen sahnede olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in geleneksel kaynaklar\u0131 kullan\u0131yor.<\/span><\/p>\n

      Se\u00e7imlerde Kirli Hileleri Ara\u015ft\u0131rmak<\/b><\/h4>\n

      Se\u00e7im kirli oyunlar\u0131, genellikle birka\u00e7 nedenden dolay\u0131 yaln\u0131zca ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazeteciler taraf\u0131ndan takip edilir. Kolluk kuvvetleri etik olmayan taktikleri nadiren ele al\u0131r, oylama g\u00f6zetim gruplar\u0131n\u0131n tepki vermesi genellikle \u00e7ok uzun s\u00fcrer, medya izleyicileri tipik olarak hedef veya kurband\u0131r ve k\u00f6t\u00fc niyetli bir kampanyan\u0131n arkas\u0131ndaki akt\u00f6rler genellikle sizi daha geni\u015f se\u00e7im skandallar\u0131na g\u00f6t\u00fcrebilir.<\/span><\/p>\n

      Bunlar, kas\u0131tl\u0131 olarak b\u00fcy\u00fck veri y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131nda medya bek\u00e7ilerini bo\u011fmak gibi me\u015fru siyasi hilelerden farkl\u0131d\u0131r. Klasik bir \u00f6rnek: Bir aday\u0131n y\u00fczlerce sayfal\u0131k t\u0131bbi kay\u0131tlar\u0131n\u0131n kampanya biti\u015f tarihine yak\u0131n bir zamanda yay\u0131nlanmas\u0131 gibi.<\/span><\/p>\n

      Daha ziyade, se\u00e7menleri <\/span>yanl\u0131\u015f bilgilendirmek veya kand\u0131rmak<\/span><\/a> i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f taktiklerden bahsediyoruz ve bunlar aras\u0131nda gazetecilerin anti-demokratik, etik d\u0131\u015f\u0131 veya \u0131rk\u00e7\u0131 olarak if\u015fa edebilecekleri usul\u00fcne uygun olarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulmu\u015f yasalar da yer al\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, 2014 y\u0131l\u0131nda ABD’nin Alabama eyaletinde \u00e7\u0131kar\u0131lan yeni bir yasa, ehliyetler de dahil olmak \u00fczere oy kullanmak i\u00e7in kabul edilebilir foto\u011frafl\u0131 kimlik belgelerinin dar bir listesini zorunlu k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak sadece bir y\u0131l sonra partizan yetkililer, muhalefet partisini desteklemesi muhtemel mahallelerde bu ehliyetleri veren devlet dairelerini sistematik olarak kapatt\u0131. Partizan olmayan bir hukuk ve politika kurulu\u015fu olan Brennan Center, bu hamlelerin arkas\u0131nda b\u00fct\u00e7e kesintilerinin oldu\u011fu iddias\u0131n\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in, eyaletteki 31 kapatma i\u015fleminin nas\u0131l ezici bir \u00e7o\u011funlukla muhalefete oy verme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 y\u00fcksek vatanda\u015flar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 il\u00e7elerde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini g\u00f6steren faydal\u0131 <\/span>bir harita yay\u0131nlad\u0131.<\/span><\/a><\/p>\n

      \"Image<\/a>

      Brezilya’daki i\u015fbirlik\u00e7i Comprova Projesi, birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r se\u00e7im iddialar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131yor. Resim: Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/span><\/p><\/div>\n

       <\/p>\n

      Ger\u00e7e\u011fi ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in kitle kayna\u011f\u0131 kullan\u0131n. <\/b>Yan\u0131lt\u0131c\u0131 se\u00e7im robocall’lar\u0131n\u0131n (\u00f6nceden kaydedilmi\u015f \u00e7ok say\u0131da mesaj iletebilen otomatik aramalar) k\u00f6kenlerini takip etmek olduk\u00e7a zordur. Ancak uzmanlar, kitle kaynak kullan\u0131m\u0131n\u0131n bu gibi kirli kampanya hilelerini tespit etmenin en iyi yollar\u0131ndan biri oldu\u011funa inan\u0131yor. <\/span>Comprova Projesi<\/span><\/a>, 2018’de 24 medya kurulu\u015funun ayn\u0131 WhatsApp numaras\u0131n\u0131 yay\u0131nlamas\u0131 ve birle\u015fik kitleleri i\u00e7in bir ipucu seli almas\u0131yla Brezilya se\u00e7imlerini baltalayan yalanlar\u0131 ba\u015far\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Proje, \u00fclkenin 2022 se\u00e7imleri \u00f6ncesinde olas\u0131 kampanya hilelerini izlemeye devam ediyor.<\/span><\/p>\n

      Lytvynenko, “Kitle kaynak kullan\u0131m\u0131, \u00f6zellikle yanl\u0131\u015f bilgilendirme i\u00e7in ilk anlat\u0131lar\u0131 belirleme s\u00f6z konusu oldu\u011funda ve \u00f6zellikle WhatsApp i\u00e7in son derece \u00f6nemlidir” diyor. “Bir ihbar hatt\u0131 yap\u0131n ve i\u015f birli\u011fi yap\u0131n.”<\/span><\/p>\n

      Dikkat edilmesi gerekenler \u015funlar:<\/span><\/p>\n