{"id":530026,"date":"2022-02-02T11:31:10","date_gmt":"2022-02-02T16:31:10","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?p=530026"},"modified":"2024-05-17T02:45:49","modified_gmt":"2024-05-17T06:45:49","slug":"gijnnin-metan-arastirma-rehberi-iklim-degisikligiyle-mucadelenin-anahtari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/tr\/hikayeler\/gijnnin-metan-arastirma-rehberi-iklim-degisikligiyle-mucadelenin-anahtari\/","title":{"rendered":"GIJN\u2019nin Metan Ara\u015ft\u0131rma Rehberi: \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fiyle M\u00fccadelenin Anahtar\u0131!"},"content":{"rendered":"<p>Gazetecilik i\u00e7in metan kaynaklar\u0131na ihtiya\u00e7 giderek art\u0131yor. \u0130klim bilimcilerine g\u00f6re, metan emisyonlar\u0131n\u0131 azaltmak iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelenin en h\u0131zl\u0131 ve tek yolu.\u00a0En bol bulunan ikinci sera gaz\u0131 (karbondioksitten sonra) olan metan emisyonlar\u0131 h\u0131zla art\u0131yor ve yeni zirvelere ula\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>GIJN\u2019nin metanla ilgili<strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/?page_id=467521\">\u00a0tam k\u0131lavuzunun<\/a>\u00a0<\/strong>bu \u00f6zeti, ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazetecilerin belirli metan emisyonu kaynaklar\u0131n\u0131 belirlemelerine ve \u015firketleri ve \u00fclkeleri sorumlu tutmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m\u0131 ve detayland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6l\u00fcmler \u015f\u00f6yle:<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/climate-change-reporting-guide-methane-introduction-toc\/\">Metan emisyonlar\u0131n\u0131n neden \u00f6nemli oldu\u011funa dair arka plan ve mevcut veri kaynaklar\u0131n\u0131n durumu.<\/a> <a href=\"https:\/\/gijn.org\/?page_id=466864\">Metan \u00f6l\u00e7\u00fcm sistemleri neden kusurlu ve nas\u0131l ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r?<\/a> <a href=\"https:\/\/gijn.org\/climate-change-reporting-guide-methane-chapter-2\/\">Yerde ve g\u00f6kte metan yay\u0131c\u0131lar nas\u0131l bulunur?<\/a> <a href=\"https:\/\/gijn.org\/?page_id=466937\">\u015eirketlerin a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ve taahh\u00fctleri nas\u0131l ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/a> <a href=\"https:\/\/gijn.org\/?page_id=467009\">\u00dclkeleri emisyonlar\u0131ndan ve taahh\u00fctlerinden nas\u0131l sorumlu tutars\u0131n\u0131z.<\/a><\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131da yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmleri payla\u015f\u0131yoruz:<\/p>\n<p><strong>Verileri Sorgulamak<\/strong><\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131 aras\u0131nda metan emisyonlar\u0131n\u0131n rutin olarak eksik say\u0131ld\u0131\u011f\u0131 veya g\u00f6zden ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 konusunda geni\u015f bir fikir birli\u011fi var. Bu, \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcn kendisini ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00f6nemli bir konu haline getirir.<\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131 hakk\u0131nda birka\u00e7 temel bilgi kayna\u011f\u0131 mevcut. Genel metan emisyonlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi Paris merkezli h\u00fck\u00fcmetler aras\u0131 bir kurulu\u015f olan Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131 (IEA). Ajans\u0131n g\u00fcncellenen\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.iea.org\/reports\/global-methane-tracker-2022\">Metan Takip\u00e7isi 2022\u00a0<\/a>platformu ve izlemeye a\u00e7\u0131k. \u00dclkelere g\u00f6re veriler, emisyonlar hakk\u0131nda bilgi sa\u011flayan IEA\u2019n\u0131n\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.iea.org\/articles\/methane-tracker-database\">Metan \u0130zleyici Veritaban\u0131<\/a>ndan eri\u015fmek m\u00fcmk\u00fcn ve \u201cazaltma potansiyeli\u201d olan konulara y\u00f6nelik tahminleri yapmak da m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p><strong>Ara\u015ft\u0131rma\/haber fikirleri:<\/strong><\/p>\n<p><em>*\u00dclkenizin emisyonu nedir? *Nereden geliyor? *\u00d6l\u00e7\u00fcmler do\u011fru mu?<\/em><\/p>\n<p>Ulusal metan emisyonlar\u0131 verileri, Birle\u015fmi\u015f Milletler \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesi (UNFCCC) uyar\u0131nca ulusal h\u00fck\u00fcmetler taraf\u0131ndan BM \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi\u2019ne sunulur.<\/p>\n<p>Geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler, sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131 hakk\u0131nda\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/unfccc.int\/ghg-inventories-annex-i-parties\/2021\">Ulusal Envanter Raporlar\u0131<\/a>\u00a0(NIR\u2019ler) ad\u0131 verilen y\u0131ll\u0131k raporlar sunmakta. (UNFCCC sitesinde Ulusal Envanter G\u00f6nderimleri 2021\u2019e bakabilirsiniz). Geli\u015fmekte olan \u00fclkeler,\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/unfccc.int\/national-reports-from-non-annex-i-parties\">emisyon verilerini<\/a>\u00a0Bienal G\u00fcncelleme Raporlar\u0131n\u0131n (BUR\u2019ler) bir par\u00e7as\u0131 olarak sunarlar.<\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcndeki kritik bir nokta var o da her \u00fclkenin tahminlerini yapmak i\u00e7in farkl\u0131 metodolojileri kullanmakta \u00f6zg\u00fcr olmas\u0131. Bu da verileri \u015f\u00fcpheli hale getirir.<\/p>\n<p>H\u00fck\u00fcmetler taraf\u0131ndan toplanan metan emisyonu verileriyle ilgili bir di\u011fer temel sorun, bunlar\u0131n ger\u00e7ek \u00f6l\u00e7\u00fcmlere de\u011fil, tahminlere ve denklemlere dayanmas\u0131d\u0131r. Baz\u0131 \u00fclkeler bu sorunla ilgili yasalar \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>Metan S\u0131z\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n \u0130ncelenmesi<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6zellikle do\u011fal gaz ve petrol \u00fcretiminden kaynaklanan metan emisyonlar\u0131n\u0131n kaynaklar\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kabilir. Alg\u0131lama i\u00e7in k\u0131z\u0131l\u00f6tesi kameralar ve uydular gerekir, bu da uzmanlarla i\u015fbirli\u011finin gerekli oldu\u011fu anlam\u0131na gelir. GIJN, olas\u0131 metan yay\u0131c\u0131lar\u0131n sahada ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in muhabirlerle birlikte \u00e7al\u0131\u015fmaya istekli, k\u0131z\u0131l\u00f6tesi kameralara sahip iki \u00e7evresel grup belirledi.<\/p>\n<p><strong>Ara\u015ft\u0131rma\/haber fikirleri:<\/strong><\/p>\n<p><em>*S\u0131z\u0131nt\u0131lar\u0131 tespit edebilen k\u0131z\u0131l\u00f6tesi kameralara sahip gruplar veya bilim insanlar\u0131yla \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. *Artan say\u0131da kaynaktan uydu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri elde etmeye bak\u0131n.<\/em><\/p>\n<p>Temiz Hava G\u00f6rev G\u00fcc\u00fc (CATF), t\u00fcm Avrupa\u2019daki petrol ve gaz tesislerinden kaynaklanan emisyonlar\u0131 belgeledi ve di\u011fer b\u00f6lgelere yay\u0131lmak istiyor.\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=84Yo0kMl8Uo\">\u0130\u015fte projenin YouTube a\u00e7\u0131klam<\/a>as\u0131 ve k\u0131z\u0131l\u00f6tesi (<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/cutmethane.eu\/learn\/the-basics-of-optical-gas-imaging\/\">OGI<\/a>) teknolojisinin kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin bir a\u00e7\u0131klama mevcut.<\/p>\n<p>Bir CATF kamera operat\u00f6r\u00fcyle \u00e7al\u0131\u015fmak isteyen gazeteciler\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/gijnnin-metan-arastirma-rehberi-iklim-degisikligiyle-mucadelenin-anahtari\/remslie@cleanairtaskforce.org\">Rowan Emslie<\/a>\u00a0ile ileti\u015fime ge\u00e7melidir.<\/p>\n<p>K\u0131z\u0131l\u00f6tesi kamera \u00f6zelli\u011fine sahip ve gazetecilerle i\u015f birli\u011fi yapmaya istekli ba\u015fka bir STK ise\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/earthworks.org\/\">Earthwork<\/a>s. \u0130lgilenen gazeteciler\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/gijnnin-metan-arastirma-rehberi-iklim-degisikligiyle-mucadelenin-anahtari\/jwasser@earthworksaction.org\">Justin Wasser<\/a>\u00a0veya\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/gijnnin-metan-arastirma-rehberi-iklim-degisikligiyle-mucadelenin-anahtari\/jeisenfeld@earthworksaction.org\">Josh Eisenfeld<\/a>\u2018e ula\u015fmal\u0131.<\/p>\n<p>Uydu g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerine dayal\u0131 emisyon bilgileri i\u00e7in ticari kaynaklar da var. S\u0131n\u0131rl\u0131 bilgileri \u00fccretsiz olarak sa\u011flayan ve indirimler sunabilen birka\u00e7 \u015firket.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/geofinancial.com\/community\/\">Geofinancial Analytics,<\/a>\u00a0100.000\u2019den fazla enerji \u00fcreticisine metan emisyon derecelendirmeleri sa\u011flayan ve \u015fu anda Kuzey Amerika\u2019ya odaklanan yeni bir\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/geofinancial.com\/datalake\">MethaneScan Data Lake<\/a>\u00a0dahil \u00fcr\u00fcnleri olan bir ABD \u015firketidir. Veri setleri ve haritalar, k\u00e2r amac\u0131 g\u00fctmeyen kurulu\u015flara ve cepleri olmayan gazetecilere %50 indirimli (ayda 1.000 ABD Dolar\u0131) olmakta.<\/p>\n<p>Veri analiti\u011fi \u015firketi olan\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.kayrros.com\/\">Kayrros<\/a>, ara s\u0131ra bas\u0131n b\u00fcltenleri yay\u0131nlar veya bulgular\u0131 konusunda muhabirleri uyar\u0131r. Bir \u015firket y\u00f6neticisi, Bloomberg\u2019in Kayross veri taban\u0131n\u0131 a\u00e7mak i\u00e7in s\u00f6zle\u015fme imzalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu se\u00e7ene\u011fin ba\u015fkalar\u0131na a\u00e7\u0131k oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.ghgsat.com\/en\/\">GHGSat\u00a0<\/a>ayr\u0131ca bazen kendi uydular\u0131 taraf\u0131ndan tespit edilen metan emisyonlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi veriyor.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.esa.int\/Applications\/Observing_the_Earth\/Satellites_detect_large_methane_emissions_from_Madrid_landfills\">Avrupa Uzay Ajans\u0131<\/a>\u00a0ve Hollanda Uzay Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Enstit\u00fcs\u00fc\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.sron.nl\/\">SRON<\/a>\u2018dan emisyon bulgular\u0131n\u0131n periyodik a\u00e7\u0131klamalar\u0131 da geldi.<\/p>\n<p>Bilgi payla\u015fma yetkisine sahip birka\u00e7 yeni kaynak mevcut ama baz\u0131lar\u0131 i\u00e7in 2023\u2019\u00fc beklemek gerekiyor.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/carbonmapper.org\/\">Carbon Mapper<\/a>, ABD uzay ajans\u0131 NASA taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen teknolojiyi ve 2023\u2019te f\u0131rlat\u0131lmas\u0131 planlanan kendi metan alg\u0131lama uydular\u0131ndan gelen verileri kullanmay\u0131 vaat eden ABD\u2019li kar amac\u0131 g\u00fctmeyen bir konsorsiyumdur.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.methanesat.org\/\">MethaneSAT<\/a>, \u00c7evre Savunma Fonu\u2019nun (EDF) bir yan kurulu\u015fu taraf\u0131ndan geli\u015ftiriliyor ve 2022 sonbahar\u0131nda piyasaya s\u00fcr\u00fclmesi planlan\u0131yor.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.unep.org\/explore-topics\/energy\/what-we-do\/international-methane-emissions-observatory\">Uluslararas\u0131 Metan Emisyonlar\u0131 G\u00f6zlemevi (IMEO)<\/a>, Avrupa Birli\u011fi ve BM \u00c7evre Program\u0131 taraf\u0131ndan \u015firket verilerini, uydu teknolojisini ve bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 kullanarak emisyonlar\u0131 izlemek i\u00e7in kurulmu\u015ftur.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/dept.ceer.utexas.edu\/ceer\/astra\/\">Project Astra<\/a>, \u201cpetrol ve gaz \u00fcretim b\u00f6lgesindeki [metan] emisyonlar\u0131n\u0131 izleyecek\u201d bir yer sens\u00f6rleri a\u011f\u0131 kurmay\u0131 planlayan bir ABD projesidir.<\/p>\n<p>D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019n\u0131n K\u00fcresel Gaz Flaring Azaltma Ortakl\u0131\u011f\u0131 (GGFR) taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/thedocs.worldbank.org\/en\/doc\/1f7221545bf1b7c89b850dd85cb409b0-0400072021\/original\/WB-GGFR-Report-Design-05a.pdf\">2021 raporuna g\u00f6re<\/a>,\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.worldbank.org\/en\/programs\/gasflaringreduction\">Global Gas Flaring Explorer<\/a>, \u201ck\u00fcresel gaz yakma verilerini haritalayacak ve 2022\u2019de kamuya a\u00e7\u0131k olacak yeni ve geli\u015ftirilmi\u015f web tabanl\u0131 bir uygulamad\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Foto\u011fraflar, emisyonlar hakk\u0131nda bilgi i\u00e7in tek potansiyel kaynak de\u011fildir.<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015fte ba\u015fka ipu\u00e7lar\u0131:<\/strong><\/p>\n<p>*D\u00fczenleyiciler taraf\u0131ndan tutulan kamuya a\u00e7\u0131k belgeleri aray\u0131n, *Bu alanda \u00e7al\u0131\u015fan yerel bilim insanlar\u0131 ve STK\u2019larla arkada\u015f olun, \u00e7ok say\u0131da ara\u015ft\u0131rma yap\u0131l\u0131yor *petrol ve gaz tesislerindeki ve di\u011fer potansiyel emisyon sahalar\u0131ndaki i\u015f\u00e7ilerle konu\u015fun.<\/p>\n<p>G\u00f6zlemlenen emisyonlar\u0131n kaynaklar\u0131ndan yorum istemek standart gazetecilik s\u00fcrecidir ancak cevaplar anla\u015f\u0131lmaz ve g\u00f6z korkutucu olabilir.<\/p>\n<p>Sorumlular, emisyonlar\u0131n yasal veya normal \u00e7al\u0131\u015fma prosed\u00fcrleri oldu\u011funu s\u00f6yleyebilir. Bu ifadeler do\u011fru olabilir ve do\u011frulanmas\u0131 zor olabilir. Hem yerel hem de ulusal h\u00fck\u00fcmetlerin d\u00fczenleyicilerine ve bilgili STK\u2019lara ba\u015fvurmak en iyi se\u00e7enektir. Di\u011fer potansiyel kaynaklar, yak\u0131nlarda oturanlar, sekt\u00f6r uzmanlar\u0131 ve ayr\u0131ca ara\u015ft\u0131r\u0131lan \u015firketin \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 veya eski \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Kurumsal Emisyonlar\u0131n \u2013 ve Tutulmayan Vaatlerin \u0130ncelenmesi<\/strong><\/p>\n<p>Bir\u00e7ok \u015firket metan emisyonlar\u0131 konusunda \u015feffaf olmaktan uzakt\u0131r ancak daha fazlas\u0131n\u0131 if\u015fa etme ve daha az emisyon yapma konusunda artan bir bask\u0131 alt\u0131ndalar. Y\u00fckselen beklentiler, i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131n gazetecileri daha fazla soru sormaya te\u015fvik etmeleri y\u00f6n\u00fcnde.<\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7te birinden sorumlu olan petrol ve gaz end\u00fcstrisi, \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken en \u00f6nemli sekt\u00f6rd\u00fcr. Hepsi de\u011fil, \u00e7o\u011fu \u015firket emisyonlar\u0131n\u0131 rapor ediyor ve bunlar\u0131 bildirme \u015fekilleri zor olabiliyor.<\/p>\n<p><strong>Ara\u015ft\u0131rma\/haber fikirleri:<\/strong><\/p>\n<p><em>*Dikkatinizi ana sekt\u00f6rlere odaklay\u0131n. *Bilinen veya tahmini emisyon seviyelerini sorun. *Spesifik emisyon hedefleri ve azaltma \u00e7abalar\u0131 hakk\u0131nda bilgi al\u0131n. *\u00d6l\u00e7\u00fcm\u00fcn karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, sorgulamaya kar\u015f\u0131 bir kalkan olu\u015fturur, ancak a\u015f\u0131lmaz de\u011fildir. Bunu a\u015fmak i\u00e7in iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda akademik ve STK uzmanlar\u0131na ve muhtemelen kurumsal bek\u00e7ilere ve yat\u0131r\u0131mc\u0131lara dan\u0131\u015fmak en iyisidir. Ve \u015firketlerden a\u00e7\u0131klama istemek.<\/em><\/p>\n<p>Metanla ilgili kurumsal a\u00e7\u0131klamalar, metan bulundu\u011funda, genellikle \u015firket web sitelerinde \u201cs\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik\u201d raporlar\u0131nda yer al\u0131r. Baz\u0131 kurumsal a\u00e7\u0131klamalar, birle\u015ftirilmi\u015f bir bi\u00e7imde, kar amac\u0131 g\u00fctmeyen bir kurulu\u015f olan\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.cdp.net\/en\">CDP<\/a>\u2018nin sitesinde mevcuttur.<\/p>\n<p>Bir emisyon kayna\u011f\u0131 alevlenmedir, yan\u0131c\u0131 at\u0131k gazlar\u0131n yanmas\u0131 yani.<\/p>\n<p>D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019n\u0131n<strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.worldbank.org\/en\/programs\/zero-routine-flaring-by-2030\">\u00a0S\u0131f\u0131r Rutin Alev Alma giri\u015fimi (ZRF)<\/a><\/strong>, h\u00fck\u00fcmetlerin ve petrol \u015firketlerinin alevlenmelerini halka a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde rapor etmelerini sa\u011fl\u0131yor. \u00dclkeler ve \u015firketler taraf\u0131ndan bildirilen alevlenme verileri\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.worldbank.org\/en\/programs\/zero-routine-flaring-by-2030#5\">ZRF web\u00a0<\/a>sitesinde yay\u0131nlanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/ogmpartnership.com\/\">Petrol ve gaz sekt\u00f6r\u00fcnde emisyon raporlamas\u0131\u00a0<\/a>hakk\u0131nda daha iyi kurumsal raporlamay\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00e7e\u015fitli \u00e7abalar devam etmekte.<\/p>\n<p>Petrol ve Gaz Metan Ortakl\u0131\u011f\u0131 (OGMP), d\u00fcnya petrol ve gaz \u00fcretiminin %30\u2019unu temsil eden 74 b\u00fcy\u00fck \u015firketin \u00fcye oldu\u011fu bir giri\u015fimdir. \u00c7e\u015fitli BM kurumlar\u0131 ve EDF kat\u0131l\u0131yor.\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.unep.org\/resources\/report\/eye-methane-international-methane-emissions-observatory-2021-report\">Verilerle ilgili ilk rapor\u00a0<\/a>Kas\u0131m 2021\u2019de yay\u0131nland\u0131.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.ogci.com\/\">Petrol ve Gaz \u0130klim Giri\u015fimi (OGCI)<\/a>, rapor sa\u011flayan bir end\u00fcstri<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/48qdhih3uxxncvf45h3e296c-wpengine.netdna-ssl.com\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/OGCI-Reporting-Framework-3.3-October-2020.pdf\">\u00a0giri\u015fimidir<\/a>. Baz\u0131 petrol ve gaz \u015firketlerinden olu\u015fan bir konsorsiyum, en iyi uygulamalar\u0131 ortaya koyan\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/methaneguidingprinciples.org\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Guidelines-for-methane-target-setting_Final.pdf\">Metan Yol G\u00f6sterici \u0130lkeleri\u2019<\/a>ni olu\u015fturdu.<\/p>\n<p><strong>Kurumsal metan emisyonlar\u0131n\u0131 raporlamaya gelince, \u015fu sorularla ba\u015flamak iyi bir ba\u015flang\u0131\u00e7 olacakt\u0131r:<\/strong><\/p>\n<p><em>*Metan emisyon seviyeleri nedir? *Y\u00fckseliyor mu d\u00fc\u015f\u00fcyor mu ve ne kadar? *Rakam nas\u0131l hesaplan\u0131yor? *Kurumsal \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n standartlara uymalar\u0131 i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f do\u011frulama politiklar\u0131 mevcut. \u015eirketler i\u00e7in me\u015fru bir sorgulama hatt\u0131 da, bu t\u00fcr do\u011frulama \u00e7abalar\u0131na kat\u0131l\u0131p kat\u0131lmayacaklar\u0131 y\u00f6n\u00fcnde. Ek olarak, \u015firketlere metan d\u00fczenlemesi ile ilgili olarak \u00f6nerilen h\u00fck\u00fcmet politikalar\u0131na ili\u015fkin konumlar\u0131n\u0131 sormak a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 olabilir.<\/em><\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131n\u0131 azaltma s\u00f6z\u00fc veren \u015firketlerin say\u0131s\u0131nda belirgin bir art\u0131\u015f oldu. Ancak taahh\u00fctlerinin ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 o kadar net olmayabilir ve taahh\u00fctlerinin yeterlili\u011fi \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan bir konu.<\/p>\n<p>Taahh\u00fctlerin \u00f6zellikleri ve mekanizmalar\u0131 hakk\u0131nda bilgi aray\u0131n.\u00a0<strong>Baz\u0131 \u00f6neriler:<\/strong><\/p>\n<p><em>*Belirtilen azaltma hedefleri genellikle 10 veya 20 y\u0131l gibi uzun d\u00f6nemler i\u00e7in oldu\u011fundan, k\u0131sa vadeli ve orta vadeli hedefler hakk\u0131nda sorun. *Her zaman a\u00e7\u0131klanmayan plan\u0131n tam olarak nas\u0131l uygulanaca\u011f\u0131n\u0131 sorun. *Azaltma y\u00f6ntemlerine bak\u0131n.<\/em><\/p>\n<p>\u0130lk hedefler olarak en b\u00fcy\u00fck metan yay\u0131c\u0131lar\u0131 se\u00e7mek mant\u0131kl\u0131. \u00d6zellikle umut vadeden bir odak noktas\u0131, ulusal d\u00fczeyde sahip olunan b\u00fcy\u00fck petrol \u015firketleri olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131 sadece \u00e7\u0131karma noktas\u0131nda meydana gelmez. Tedarik zincirinin tamam\u0131nda giderek daha fazla emisyona odaklan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Metan emisyonlar\u0131 tar\u0131m, havac\u0131l\u0131k, deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve di\u011fer sekt\u00f6rlerden kaynaklanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle tar\u0131msal \u00fcretim, esas olarak pirin\u00e7 yeti\u015ftiricili\u011finden (su basm\u0131\u015f \u00e7eltiklerdeki bakteriler taraf\u0131ndan sal\u0131nan) ve s\u0131\u011f\u0131r yeti\u015ftiricili\u011finden kaynaklanan \u00f6nemli bir metan kayna\u011f\u0131d\u0131r. Sadece \u00e7iftlik d\u00fczeyinde de\u011fil, ayn\u0131 zamanda hammaddeleri kullanan \u015firketlerde de azalt\u0131mlar\u0131n neler yap\u0131labilece\u011fine dair sorular soruluyor.<\/p>\n<p>\u00c7\u00f6z\u00fcmlerle ilgili en son ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 takip etmek, metan hakk\u0131nda haber yazmak i\u00e7in gerekli bir detayd\u0131r. Yeni fikirler h\u0131zla test ediliyor. Bilimi takip etmek, potansiyel olarak sorulacak sorular\u0131 zaman\u0131nda sormak harekete ge\u00e7irecektir.<\/p>\n<p><strong>\u00dclkeleri Metan Emisyonlar\u0131ndan Sorumlu Tutmak<\/strong><\/p>\n<p>Kas\u0131m 2021\u2019de \u0130sko\u00e7ya\u2019n\u0131n Glasgow kentinde yap\u0131lan BM iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi zirvesinden (COP26) \u00f6nce bir\u00e7ok \u00fclke metan emisyonlar\u0131n\u0131 azaltma s\u00f6z\u00fc verdi.<\/p>\n<p><strong>Ara\u015ft\u0131rma\/haber fikirleri:<\/strong><\/p>\n<p><em>*Ulusal azaltma seviyeleri nas\u0131l yap\u0131l\u0131yor ve neden mevcut y\u00f6ntem se\u00e7ilmi\u015f? *Hedefler nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015ftirilecek ve do\u011frulanacak?<\/em><\/p>\n<p>Benzer emisyon taahh\u00fctlerine ili\u015fkin bilgiler, bireysel ulusal h\u00fck\u00fcmetler taraf\u0131ndan sunulan BM\u2019nin Ulusal Olarak Belirlenmi\u015f Katk\u0131 (<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/unfccc.int\/process-and-meetings\/the-paris-agreement\/nationally-determined-contributions-ndcs\/nationally-determined-contributions-ndcs\">NDC\u2019<\/a>ler) raporlar\u0131nda bulunabilir. NDC\u2019ler, BM\u2019nin\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www4.unfccc.int\/sites\/NDCStaging\/Pages\/All.aspx\">NDC Sicilinde<\/a>\u00a0yay\u0131nlan\u0131r. UNFCCC ayr\u0131ca NDC sentez raporlar\u0131 haz\u0131rlar. (Burada Ekim 2021 s\u00fcr\u00fcm\u00fcne\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/unfccc.int\/documents\/307628\">bak\u0131n.<\/a>)<\/p>\n<p>Baz\u0131 \u00fclkeler bu raporlarda ulusal emisyon verilerini a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.globalmethanepledge.org\/\">K\u00fcresel Metan Taahh\u00fcd\u00fc<\/a>\u2018n\u00fcn 111 imzac\u0131s\u0131, 2030 y\u0131l\u0131na kadar 2020 seviyelerine g\u00f6re %30\u2019luk bir k\u00fcresel hedef \u00fczerinde anla\u015ft\u0131lar. Ancak taahh\u00fcd\u00fcn imzalanmas\u0131, tek tek \u00fclkeleri belirli hedeflere ba\u011flamaz.<\/p>\n<p>Planlar\u0131n ele\u015ftirileri i\u00e7in en iyi kaynaklar muhtemelen yerel\/b\u00f6lgesel \u00e7evre gruplar\u0131, bilim insanlar\u0131, i\u015f d\u00fcnyas\u0131 ve siyasi akt\u00f6rler olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Emisyonlar\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc kritik bir ba\u015flang\u0131\u00e7 \u200b\u200bnoktas\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in muhabirler emisyonlar\u0131 tahmin etmek i\u00e7in kullan\u0131lan metodolojiyi inceleyebilirler.<\/p>\n<p>Eyaletler ve \u015fehirler gibi alt-ulusal yetki alanlar\u0131 da net s\u0131f\u0131r taahh\u00fctte bulunuyor.<\/p>\n<p>Maryland \u00dcniversitesi gazetecilik lisans\u00fcst\u00fc okulunun direkt\u00f6r\u00fc olan eski muhabir\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/nationalpress.org\/newsfeed\/new-york-times-team-wins-innovative-storytelling-award\/\">Rafael Lorente<\/a>, \u201cMetan gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131n gezegenimiz i\u00e7in kritik bir anda iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini h\u0131zland\u0131ran b\u00fcy\u00fck bir sorun oldu\u011funa \u015f\u00fcphe yok\u201d dedi. \u201cGazetecilerin sorumlulu\u011fu bu konuyu ikna edici bir \u015fekilde anlatmakt\u0131r.\u201d<\/p>\n<p><strong>Ek Kaynaklar<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/?page_id=467521\">\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi: GIJN\u2019nin Metan Ara\u015ft\u0131rma Rehberi (tam rehber)<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2021\/05\/11\/new-data-tools-and-tips-for-investigating-climate-change\/\">\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fini Ara\u015ft\u0131rmak \u0130\u00e7in Yeni Veri Ara\u00e7lar\u0131 ve \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2021\/09\/27\/investigating-environmental-crimes-and-climate-change\/\">\u00c7evre Su\u00e7lar\u0131 ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011finin Ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131<\/a><\/p>\n<p>____________________________________________________<\/p>\n<p><strong>Toby McIntosh<\/strong><\/p>\n<p>GIJN\u2019nin Kaynak Merkezi\u2019nde k\u0131demli dan\u0131\u015fmand\u0131r. 39 y\u0131ld\u0131r Washington\u2019da Bloomberg BNA\u2019da \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. D\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda FOI politikalar\u0131 hakk\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/freedominfo.org\/\">FreedomInfo.org<\/a>\u2018un (2010-2017) eski edit\u00f6r\u00fcd\u00fcr ve uluslararas\u0131 FOI savunucular\u0131 a\u011f\u0131 olan FOIANet\u2019in y\u00f6netim kurulunda g\u00f6rev yapmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130klim bilimcilerine g\u00f6re, metan emisyonlar\u0131n\u0131 azaltmak iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelenin en h\u0131zl\u0131 tek yolu. Bu GIJN k\u0131lavuzu, ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazetecilerin belirli metan kaynaklar\u0131n\u0131 belirlemelerine ve \u015firketleri ve \u00fclkeleri sorumlu tutmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":3031167,"featured_media":506170,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"republication-tracker-tool-hide-widget":false,"footnotes":"","_tec_slr_enabled":"","_tec_slr_layout":""},"categories":[23206],"tags":[19684,19963,19988,19767,19989],"gijn_topic":[],"series":[],"gijn_language":[17789],"gijn_region":[],"class_list":["post-530026","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hikayeler","tag-arastirmaci-gazetecilik-tr","tag-cop26-tr","tag-emisyon-tr","tag-metan-gazi-tr","tag-metan-sizintilari-tr","gijn_language-tr-tr"],"acf":[],"ticketed":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/530026","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3031167"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=530026"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/530026\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1514347,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/530026\/revisions\/1514347"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/506170"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=530026"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=530026"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=530026"},{"taxonomy":"gijn_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_topic?post=530026"},{"taxonomy":"series","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/series?post=530026"},{"taxonomy":"gijn_language","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_language?post=530026"},{"taxonomy":"gijn_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_region?post=530026"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}