{"id":1774258,"date":"2024-09-25T05:19:36","date_gmt":"2024-09-25T09:19:36","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?p=1774258"},"modified":"2024-10-01T09:26:43","modified_gmt":"2024-10-01T13:26:43","slug":"deprem-bolgesinde-gizlenen-asbest-tehlikelerini-nasil-ortaya-cikardik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/tr\/hikayeler\/deprem-bolgesinde-gizlenen-asbest-tehlikelerini-nasil-ortaya-cikardik\/","title":{"rendered":"Deprem B\u00f6lgesinde Gizlenen Asbest Tehlikelerini Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131kard\u0131k"},"content":{"rendered":"<p>6 \u015eubat 2023 tarihinde T\u00fcrkiye&#8217;yi sarsan depremin ard\u0131ndan Hatay&#8217;\u0131n etraf\u0131n\u0131 kal\u0131n bir toz bulutu kaplad\u0131. Enkaz\u0131n ortas\u0131nda bir grup \u00e7ocuk futbol oynayacaklar\u0131 alana bak\u0131n\u0131rken, ald\u0131klar\u0131 her nefesin sessiz tehdit asbest oldu\u011fundan bihaberlerdi.<\/p>\n<p>Bir zamanlar mucizevi bir \u00fcr\u00fcn olarak g\u00f6r\u00fclen asbest, sigaradan bebek pudralar\u0131na, arabalardan in\u015faat malzemelerine kadar en beklenmedik yerlerde onlarca y\u0131l kullan\u0131ld\u0131. Is\u0131ya, a\u015f\u0131nmaya ve hatta kimyasal korozyona kar\u015f\u0131 dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131 sebebiyle; asbest 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n \u00e7e\u015fitli end\u00fcstrileri i\u00e7in vazge\u00e7ilmezdi.<\/p>\n<aside>DW&#8217;nin T\u00fcrk\u00e7e ve \u00c7evre birimi ekibi, b\u00f6lgedeki halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehditlerinin boyutunu yerinde incelemek \u00fczere Hatay&#8217;a gitti.<\/aside>\n<p>Sa\u011fl\u0131k \u00fczerinde olumsuz etkilerinin anla\u015f\u0131lmas\u0131 \u00fczerine T\u00fcrkiye de dahil\u00a0 60&#8217;tan fazla \u00fclkede<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/ibasecretariat.org\/alpha_ban_list.php\"> kullan\u0131m\u0131 yasakland\u0131.<\/a> <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.who.int\/news-room\/fact-sheets\/detail\/asbestos-elimination-of-asbestos-related-diseases#:~:text=All%20forms%20of%20asbestos%20are,the%20pleural%20and%20peritoneal%20linings).\">D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc taraf\u0131ndan kanserojen olarak tan\u0131mlanan<\/a> asbeste maruz kalmak; akci\u011fer kanseri, mezotelyoma ve asbestozis gibi \u00f6l\u00fcmc\u00fcl rahats\u0131zl\u0131klara neden olabilmekte.<\/p>\n<p>6 \u015eubat\u2019ta meydana gelen depremde <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.reuters.com\/world\/middle-east\/turkey-earthquake-survivors-struggle-rebuild-their-lives-one-year-2024-02-05\/\">53.000&#8217;den fazla insan \u00f6ld\u00fc<\/a> ve 11 ilde milyonlarca insan yerinden edildi. D\u00fcnya Bankas\u0131&#8217;na g\u00f6re 800.000&#8217;den fazla bina hasar g\u00f6rd\u00fc, y\u0131k\u0131ld\u0131 veya \u015fu anda y\u0131k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Depremin \u00fczerinden bir y\u0131ldan uzun bir s\u00fcre ge\u00e7mesine ra\u011fmen, Hatay&#8217;da yeterince y\u0131k\u0131m ve toz bast\u0131rma tedbirleri al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kentin \u00fcst\u00fcnde hala toz bulutlar\u0131 geziniyor.<\/p>\n<p>Bu yap\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011fu asbest yasaklar\u0131ndan \u00f6ncesine dayan\u0131yor yani tehlikeli mineral i\u00e7erdi\u011fi bilinen \u00e7at\u0131 kaplama gibi malzemelerden olu\u015fuyor. Bu malzemeler kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda havaya asbest lifleri sal\u0131p, halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ciddi risk olu\u015fturuyorlar.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede ya\u015fayanlar\u0131n ve STK&#8217;lar\u0131n, ildeki d\u00fczensiz y\u0131k\u0131m, enkaz kald\u0131rma ve at\u0131k bertaraf\u0131 uygulamalar\u0131ndan kaynaklanan ciddi halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehlikelerine ili\u015fkin uyar\u0131lar\u0131na ra\u011fmen, yetkililer ortaya \u00e7\u0131kan riskleri g\u00f6rmezden geliyor. Asbestle ilgili endi\u015feler defalarca g\u00f6z ard\u0131 edildi, \u00f6nemsiz g\u00f6sterildi.<\/p>\n<p>Depremden birka\u00e7 ay sonra d\u00f6nemin \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakan yard\u0131mc\u0131s\u0131 \u201cHavada asbest olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ettik\u201d diyerek kamuoyunu rahatlatt\u0131. \u201cDeprem b\u00f6lgesindeki vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n i\u00e7i rahat olsun, asbest konusunda \u00e7ok dikkatli \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcr iddialar\u0131n do\u011frulu\u011funu tespit etmek amac\u0131yla Deutsche Welle (DW)&#8217;nin T\u00fcrkiye ve \u00c7evre birimi,<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.dw.com\/en\/asbestos-the-silent-killer-in-turkeys-earthquake-region\/a-66917822\"> b\u00f6lgedeki halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehditlerinin boyutunu birinci elden ara\u015ft\u0131rmak<\/a> ve b\u00f6lgede asbest maruziyetinin olu\u015fturdu\u011fu olas\u0131 riskleri ara\u015ft\u0131racak bilimsel verileri toplamak \u00fczere Hatay&#8217;a gitmeye karar verdi.<\/p>\n<h4><b>Sivil Toplum \u00d6rg\u00fctleriyle \u0130\u015f Birli\u011fi Yapmak<\/b><\/h4>\n<aside>&#8220;Asbest hakk\u0131ndaki resmi a\u00e7\u0131klamalara \u015f\u00fcpheci yakla\u015f\u0131p, mevcut verileri iyi \u015fekilde analiz edip do\u011fru habercilik yapmay\u0131 hedefledik. Asbest konusunu g\u00fcndeme ta\u015f\u0131makt\u0131 hedefimiz.&#8221;<\/aside>\n<p>Uzmanlarla ve asbest analiz laboratuvarlar\u0131ndaki personelle g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fckten sonra, numune toplama ve analizinde profesyonel yard\u0131ma ihtiyac\u0131m\u0131z olaca\u011f\u0131n\u0131 fark ettik ve T\u00fcrkiye \u00c7evre M\u00fchendisleri Odas\u0131 uzmanlar\u0131yla i\u015f birli\u011fi yapmaya karar verdik. Bu stratejik ortakl\u0131k, kritik yerlerden \u00e7e\u015fitli numunelerin toplanmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131 ve g\u00fcvenilir analizlere sahip oldu\u011fumuzdan emin olarak ara\u015ft\u0131rmam\u0131z\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fck.<\/p>\n<p>Asbest yay\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n analizi, uzmanl\u0131k gerektiren \u00e7ok say\u0131da kritik a\u015famay\u0131 kaps\u0131yor. Asbest i\u00e7eren materyallerin belirlenmesi ve uygun numune toplama y\u00f6ntemlerinin belirlenmesi, bu s\u00fcrecin ayr\u0131lmaz par\u00e7as\u0131yd\u0131. Ek olarak, r\u00fczgar desenlerinin numune toplama kalitesi \u00fczerindeki etkisinin de\u011ferlendirilmesi gibi de\u011fi\u015fkenlerin de dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p>Bu kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, gazeteciler olarak kaliteli \u00f6rnekleri d\u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde toplamam\u0131z pek olas\u0131 de\u011fil ve bu da yanl\u0131\u015f veri analizine yol a\u00e7abilir. Asbest hakk\u0131ndaki resmi a\u00e7\u0131klamara \u015f\u00fcpheci yakla\u015f\u0131p, mevcut verileri iyi \u015fekilde analiz edip do\u011fru habercilik yapmay\u0131 hedefledik. Asbest konusunu g\u00fcndeme ta\u015f\u0131makt\u0131 hedefimiz.<\/p>\n<p>\u00c7evre m\u00fchendislerinin yard\u0131m\u0131 bu \u00e7abada \u00e7ok \u00f6nemliydi. Sadece numune toplamada yard\u0131mc\u0131 olmakla kalmad\u0131lar ayn\u0131 zamanda \u00e7al\u0131\u015fma tasar\u0131m\u0131na da katk\u0131da bulundular ve olduk\u00e7a kirli oldu\u011fundan \u015f\u00fcphelenilen bir ortamda g\u00fcvenlik \u00f6nlemleri konusunda rehberlik sa\u011flad\u0131lar.<\/p>\n<p>Resmi verilerin bulunmas\u0131n\u0131n zor oldu\u011fu bu durumda, hem gazetecilerin hem de meslek \u00f6rg\u00fctlerinin birlikte \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 \u00f6nemli. Uzmanlar teknik bilgiyi getirirken, gazeteciler bu bilgiyi daha geni\u015f bir kitleye ula\u015ft\u0131rmaya yard\u0131mc\u0131 oluyor, \u00f6zellikle de kamu faydas\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu oldu\u011fu b\u00f6yle bir durumda olduk\u00e7a \u00f6nemli oluyor.<\/p>\n<div id=\"attachment_1786761\" style=\"width: 781px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/34-34.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1786761\" class=\"size-full wp-image-1786761\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/34-34.jpeg\" alt=\"\" width=\"771\" height=\"434\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/34-34.jpeg 771w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/34-34-336x189.jpeg 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/34-34-768x432.jpeg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 771px) 100vw, 771px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1786761\" class=\"wp-caption-text\">Muhabirler, \u00e7evresel \u00f6rnek toplamay\u0131 Hatay&#8217;daki yerel halkla yerinde yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerle birle\u015ftirdi. Bu ki\u015filer toksik asbest tozuna maruz kalmalar\u0131 nedeniyle kansere yakalanma riskleri daha y\u00fcksek olabilir. Resim: DW<\/p><\/div>\n<h4><b>B\u00f6lgede Maskelerle Haberle\u015fmek<\/b><\/h4>\n<p>Ekibimiz Hatay&#8217;a gitti ve alt\u0131 ayr\u0131 mahallede sistematik olarak 45 toz \u00f6rne\u011fi toplad\u0131. Bu \u00f6rnekler, depremden kurtulanlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ad\u0131rlar\u0131n ve konteynerlerin tepeleri de dahil olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli kaynaklardan toplanan tozu kaps\u0131yordu. Ayr\u0131ca yerel tar\u0131m \u00fcr\u00fcnlerinden, yapraklardan, meyvelerden, topraktan ve molozlardan da \u00f6rnekler ald\u0131k.<\/p>\n<p>Konunun insani boyutunun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmek i\u00e7in verileri yerel halk\u0131n deneyimleriyle tamamlad\u0131k. Yerinde yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00f6r\u00fc\u015fmeler s\u0131ras\u0131nda, bir\u00e7ok b\u00f6lge sakini, g\u00f6r\u00fc\u015fmelerimizden \u00f6nce asbestten haberdar olmamalar\u0131na ra\u011fmen s\u00fcrekli havada bulunan tozla ilgili endi\u015felerini dile getirdi.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m\u0131z, deprem sonras\u0131 y\u0131k\u0131lmas\u0131 gereken yap\u0131lar\u0131n y\u0131k\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda gerekli \u00f6nlemlerin al\u0131nmamas\u0131 nedeniyle asbest riskinin artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermekte.<\/p>\n<p>B\u00f6ylesine travmatik bir felaketin ard\u0131ndan, bir\u00e7ok ki\u015fi normale d\u00f6nmeye \u00e7abal\u0131yor. Spor salonunda antrenman yapan gen\u00e7lerle konu\u015ftuk. Egzersiz s\u0131ras\u0131nda akci\u011ferlerinin tozla doldu\u011funu ve bu sebebple yorgun olduklar\u0131n\u0131 belirttiler.<\/p>\n<p>Ba\u015fka bir mahallede bir i\u015f insan\u0131 depremden bu yana ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 payla\u015ft\u0131. Hemen bize k\u0131rm\u0131z\u0131 noktalarla dolu kollar\u0131n\u0131 ve karn\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. S\u00fcrekli toz soluduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi ve ekledi: &#8220;Bu y\u00fczden \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z, biz, annelerimiz ve babalar\u0131m\u0131z hastay\u0131z.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130ki g\u00fcnl\u00fck ara\u015ft\u0131rma ve sahada \u00f6rnek toplaman\u0131n ard\u0131ndan, \u0130stanbul&#8217;a d\u00f6n\u00fc\u015f u\u00e7u\u015fumuz i\u00e7in Hatay&#8217;a 200 kilometre (125 mil) uzakl\u0131ktaki Gaziantep&#8217;te arac\u0131m\u0131z\u0131n tepesinden son bir toz \u00f6rne\u011fi ald\u0131k. B\u00f6lgedeyken olabildi\u011fince profesyonel maskeler takt\u0131k ancak s\u0131cak ve nemde zordu maske kullanmak. Yolculuktan sonra k\u0131yafetlerimizi att\u0131k, kirlenmi\u015f olabilir diye kayg\u0131land\u0131k.<\/p>\n<p>Toplanan \u00f6rnekler akredite bir asbest laboratuvar\u0131nda analiz edildi. Sonu\u00e7 hem \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 hem de k\u00f6t\u00fcyd\u00fc: 45 \u00f6rne\u011fin 16&#8217;s\u0131nda, \u00fc\u00e7te birinden fazlas\u0131nda \u00e7e\u015fitli asbest t\u00fcrlerinin izlerine rastland\u0131.<\/p>\n<div id=\"attachment_1786784\" style=\"width: 1120px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1786784\" class=\"size-full wp-image-1786784\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12.jpg\" alt=\"\" width=\"1110\" height=\"624\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12.jpg 1110w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12-336x189.jpg 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12-771x433.jpg 771w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/45-12-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1110px) 100vw, 1110px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1786784\" class=\"wp-caption-text\">DW ara\u015ft\u0131rma ekibi, asbeste dair kan\u0131tlar\u0131 d\u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde toplayabilmek i\u00e7in\u00a0 \u00e7evre m\u00fchendisleriyle i\u015f birli\u011fi yapt\u0131. Resim: DW<\/p><\/div>\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fma, b\u00f6lgede hala ikamet eden y\u00fcz binlerce insan\u0131n \u00fczerinde ba\u015fka bir felaketin belirdi\u011fini g\u00f6steriyor. Kurtulanlar zaten evlerini, i\u015flerini ve sevdiklerini kaybettiler. Ara\u015ft\u0131rmam\u0131z, asbest riskinin, k\u0131smen deprem sonras\u0131 y\u0131k\u0131lmaya mahkum yap\u0131lar\u0131n y\u0131k\u0131m\u0131 s\u0131ras\u0131nda gerekli \u00f6nlemlerin al\u0131nmamas\u0131 nedeniyle artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p>Asbest kaynakl\u0131 kanserin sinsi do\u011fas\u0131 onlarca y\u0131l boyunca ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor ancak b\u00f6lgedeki yo\u011fun toz halihaz\u0131rda akut hastal\u0131klar\u0131 h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015f. Sa\u011fl\u0131k uzmanlar\u0131na g\u00f6re, \u00f6zellikle \u00e7ocuklar \u00f6nemli risklerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya.<\/p>\n<p>Suriye&#8217;deki sava\u015ftan ka\u00e7\u0131p ailesiyle birlikte Hatay&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nan 15 ya\u015f\u0131ndaki Suriyeli k\u0131z Limar Yunusoglu ile tan\u0131\u015ft\u0131k. \u00c7ad\u0131rlar\u0131 devasa bir moloz d\u00f6k\u00fcm sahas\u0131n\u0131n biti\u015fi\u011findeydi. Bize k\u00fc\u00e7\u00fck karde\u015finin tozdan hastalanmas\u0131n\u0131 anlatt\u0131 ve bazen d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131k\u0131p oynayacak enerjiden yoksun bir \u015fekilde b\u00fct\u00fcn bir hafta boyunca uyudu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Arabadan al\u0131nan toz \u00f6rne\u011fi de di\u011fer bir ger\u00e7e\u011fin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor. Asbestin olu\u015fturdu\u011fu tehlikeler, depremden en \u00e7ok etkilenen b\u00f6lgenin \u00e7ok \u00f6tesine de uzan\u0131yor. Y\u00fczlerce kilometre uzakta ya\u015fayan ki\u015filer bile ara\u00e7larla ta\u015f\u0131nan ve r\u00fczgarla ta\u015f\u0131nan asbeste maruz kalmakla kar\u015f\u0131ya.<\/p>\n<h4><b>Etkisi Ne Oldu?<\/b><\/h4>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;deki asbest tehdidi \u00fczerine <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.dw.com\/tr\/asbest-tehlikesi\/t-66871953\">be\u015f b\u00f6l\u00fcmden olu\u015fan <\/a>bir dizi haz\u0131rlad\u0131k. Ara\u015ft\u0131rmam\u0131z ba\u015flang\u0131\u00e7ta Hatay&#8217;daki asbest sorununa odakland\u0131 ancak k\u0131sa s\u00fcrede bu konunun T\u00fcrkiye&#8217;nin di\u011fer b\u00f6lgelerinde de bir sorun oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Deprem gibi acil durumlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, ara\u015ft\u0131rmam\u0131z \u00f6zellikle \u0130stanbul&#8217;daki kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn yetersiz y\u0131k\u0131m uygulamalar\u0131 nedeniyle benzer riskler ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koydu.<\/p>\n<p>Yasa\u011fa ra\u011fmen devam eden bir asbest ticareti oldu\u011funu tespit ettik ve bu da konunun ba\u011flam\u0131n\u0131 geni\u015f tutmam\u0131za sebeb oldu. \u00c7e\u015fitli \u00fclkelerden \u00f6rnekler bularak, hesap verebilirli\u011fin alt\u0131n\u0131 \u00e7izmeyi ve bu halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 sorunuyla nas\u0131l m\u00fccadele edilebilece\u011fini vurgulamay\u0131 ama\u00e7lad\u0131k.<\/p>\n<div id=\"attachment_1786807\" style=\"width: 781px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/89.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1786807\" class=\"size-full wp-image-1786807\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/89.jpeg\" alt=\"\" width=\"771\" height=\"434\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/89.jpeg 771w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/89-336x189.jpeg 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/89-768x432.jpeg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 771px) 100vw, 771px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1786807\" class=\"wp-caption-text\">DW&#8217;nin haberine g\u00f6re, deprem sonras\u0131 y\u0131k\u0131lmaya mahkum yap\u0131lar\u0131n y\u0131k\u0131m\u0131nda genellikle toz azaltma stratejilerinin yer almad\u0131\u011f\u0131 ve bu durumun yerel halk aras\u0131nda asbest yay\u0131lma riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 tespit edildi. Resim: DW<\/p><\/div>\n<p>\u0130stanbul Tabipler Birli\u011fi, asbest serimizi prestij \u00f6d\u00fcl\u00fcyle onurland\u0131rd\u0131. \u00d6zel J\u00fcri \u00d6d\u00fcl\u00fc, \u201cbir kez daha \u00f6nemli bir konu haline gelen asbestin tehlikelerinin kapsaml\u0131 bir \u015fekilde ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00f6l\u00fcmc\u00fcl depremin ard\u0131ndan buna maruz kalman\u0131n olas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131na \u0131\u015f\u0131k tutmas\u0131\u201d nedeniyle verildi.<\/p>\n<p>\u0130lk ara\u015ft\u0131rman\u0131n ard\u0131ndan, T\u00fcrkiye&#8217;deki \u00e7ok say\u0131da medya kurulu\u015fu da konuya de\u011findi ve ilk haberimizin ard\u0131ndan bir\u00e7ok b\u00f6lge sakini soka\u011fa \u00e7\u0131karak yetkilileri sorunu acilen ele almaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. \u00c7ok say\u0131da milletvekili ilgili bakanl\u0131klara sorular y\u00f6neltti.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcr veriler, b\u00f6lgede giderek artan \u00e7evre ve sa\u011fl\u0131k krizinin ele al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in kapsaml\u0131 eylemlere acil ihtiya\u00e7 duyuldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/p>\n<p>Hatay ve deprem b\u00f6lgesinde enkaz kald\u0131rma ve asbest tehlikesine kar\u015f\u0131 al\u0131nan tedbirler konusunda muhalefet partilerinin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlayan \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde sessiz kald\u0131.<\/p>\n<p>B\u00f6lgedeki asbest varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n resmi olarak izlenmesi eksik olsa da, belirli h\u00fck\u00fcmet verileri tozun genel olarak hava kalitesi \u00fczerindeki ciddiyetini teyit ediyor. \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n son istatistikleri endi\u015fe verici bir e\u011filimi ortaya koyuyor: Hatay&#8217;\u0131n merkezindeki partik\u00fcl madde kirleticilerinin (PM10) konsantrasyonu, 2022&#8217;de metrek\u00fcp ba\u015f\u0131na y\u0131ll\u0131k ortalama 69 mikrogramdan 2023&#8217;te 96&#8217;ya y\u00fckseldi.<\/p>\n<p>PM10, havadaki \u00e7ap\u0131 10 mikron veya daha az olan, solunabilen ve solunum sistemine derinlemesine n\u00fcfuz etme yetene\u011fi nedeniyle potansiyel olarak sa\u011fl\u0131k riskleri olu\u015fturabilen herhangi bir partik\u00fcl maddeyi ifade eder. D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc&#8217;n\u00fcn PM10 i\u00e7in \u00f6nerdi\u011fi s\u0131n\u0131r, metrek\u00fcp ba\u015f\u0131na 15 mikrogramd\u0131r, Hatay&#8217;daki mevcut seviyelerden yakla\u015f\u0131k alt\u0131 kat daha d\u00fc\u015f\u00fck.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcr veriler, b\u00f6lgede giderek artan \u00e7evre ve sa\u011fl\u0131k krizinin ele al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in kapsaml\u0131 eylemlere acil ihtiya\u00e7 duyuldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 de\u011ferlendiren Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve \u0130\u015f Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u00d6zkan Kaan Karada\u011f, \u201c\u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda mezotelyoma vakalar\u0131 nedeniyle on binlerce gen\u00e7 bireyin \u00f6l\u00fcm\u00fcyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabiliriz\u201d uyar\u0131s\u0131nda bulundu. \u015eu ana kadar olu\u015fan hasar\u0131n geri d\u00f6nd\u00fcr\u00fclemez olabilece\u011fini ancak yine de \u015fimdiden \u00f6nleyici tedbirler alman\u0131n faydal\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8220;Bu toz bulutunu m\u00fcmk\u00fcn olan en k\u0131sa s\u00fcrede ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in s\u0131k\u0131 izleme ve genel toz bast\u0131rma \u00f6nlemlerine acilen ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r,&#8221; dedi. &#8220;Zarar geri al\u0131namasa da, bu \u00f6nlemleri bug\u00fcn uygulamak yine de faydal\u0131 olacakt\u0131r.&#8221;<\/p>\n<hr \/>\n<p><b><\/b><b><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Serdar-Vardar.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-1181326\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Serdar-Vardar.png\" alt=\"\" width=\"111\" height=\"113\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Serdar-Vardar.png 344w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Serdar-Vardar-336x342.png 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Serdar-Vardar-60x60.png 60w\" sizes=\"auto, (max-width: 111px) 100vw, 111px\" \/><\/a>Serdar Vardar,<\/b> Buenos Aires \u00dcniversitesi&#8217;nden siyaset bilimi diplomas\u0131na sahip bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazeteci. On y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre G\u00fcney Amerika&#8217;da ya\u015fad\u0131ktan sonra Deutsche Welle&#8217;de T\u00fcrkiye ve k\u00fcresel \u00e7evre hikayelerini anlatmak \u00fczere Almanya&#8217;ya ta\u015f\u0131nd\u0131. Vardar, ICIJ&#8217;in k\u00fcresel Pandora Belgeleri ve G\u00f6lge Diplomatlar\u00a0 ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda yer ald\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><\/b><b><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Pelin-Unker.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-1430954\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Pelin-Unker.png\" alt=\"\" width=\"133\" height=\"154\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Pelin-Unker.png 397w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Pelin-Unker-336x389.png 336w\" sizes=\"auto, (max-width: 133px) 100vw, 133px\" \/><\/a>Pelin \u00dcnker,<\/b> Deutsche Welle ad\u0131na \u00e7al\u0131\u015fan ICIJ \u00fcyesi bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gazetecidir. \u00dcnker, ICIJ&#8217;in Panama Belgeleri, Paradise Belgeleri, \u0130mplant Dosyalar\u0131, FinCEN Dosyalar\u0131, Ericsson Listesi, Pandora Belgeleri, Uber Dosyalar\u0131 ve G\u00f6lge Diplomatlar ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrkiye ekonomisinin durumuna ili\u015fkin makroekonomik veriler \u00fczerine incelemeler de yer al\u0131yor. Ayr\u0131ca yolsuzluk, vergiden ka\u00e7\u0131nma ve veri ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131, \u00f6zelle\u015ftirmeler, kamu s\u00f6zle\u015fmeleri ve di\u011fer konular \u00fczerine de ara\u015ft\u0131rmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2023 y\u0131l\u0131n\u0131n \u015eubat ay\u0131nda T\u00fcrkiye&#8217;nin g\u00fcneyini vuran depremin ard\u0131ndan, muhabirler b\u00f6lgeyi kaplayan \u00f6l\u00fcmc\u00fcl asbest tozu bulutlar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131k risklerini ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in b\u00f6lgeye gittiler<\/p>\n","protected":false},"author":3031167,"featured_media":1774259,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"republication-tracker-tool-hide-widget":false,"footnotes":"","_tec_slr_enabled":"","_tec_slr_layout":""},"categories":[23206],"tags":[25207,19928,25209,25208,19869],"gijn_topic":[],"series":[],"gijn_language":[],"gijn_region":[],"class_list":["post-1774258","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hikayeler","tag-asbest","tag-deprem-tr","tag-deprem-arastirmalari","tag-toz-bulutu","tag-turkiye-tr"],"acf":[],"ticketed":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1774258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3031167"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1774258"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1774258\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1788954,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1774258\/revisions\/1788954"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1774259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1774258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1774258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1774258"},{"taxonomy":"gijn_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_topic?post=1774258"},{"taxonomy":"series","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/series?post=1774258"},{"taxonomy":"gijn_language","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_language?post=1774258"},{"taxonomy":"gijn_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_region?post=1774258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}