{"id":1323780,"date":"2020-12-21T01:43:35","date_gmt":"2020-12-21T06:43:35","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?p=1323780"},"modified":"2024-02-11T01:47:51","modified_gmt":"2024-02-11T06:47:51","slug":"pandemiyi-ve-otesini-arastirmak-icin-cevrimici-arastirma-ipuclari-paul-myers","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/tr\/hikayeler\/pandemiyi-ve-otesini-arastirmak-icin-cevrimici-arastirma-ipuclari-paul-myers\/","title":{"rendered":"Pandemiyi ve \u00d6tesini Ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00c7evrimi\u00e7i Ara\u015ft\u0131rma \u0130pu\u00e7lar\u0131-Paul Myers"},"content":{"rendered":"<p>May\u0131s 2020&#8217;nin sonlar\u0131nda, \u0130ngiliz h\u00fck\u00fcmetinin k\u0131demli bir dan\u0131\u015fman\u0131, 2019&#8217;da koronavir\u00fcs tehlikesi hakk\u0131nda yaz\u0131l\u0131 bir uyar\u0131 yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti.<\/p>\n<p>&#8220;Koronavir\u00fcs&#8221; kelimesi de dahil olmak \u00fczere bu uyar\u0131ya dair g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte net kan\u0131tlar, dan\u0131\u015fman\u0131n bu uyar\u0131s\u0131n\u0131n 4 Mart 2019&#8217;da yazd\u0131\u011f\u0131 bir blogda sadece g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Ancak BBC taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rma, orijinal blog yaz\u0131s\u0131nda \u201ckoronavir\u00fcs\u201d kelimesinin yaz\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve pandeminin t\u00fcm h\u0131z\u0131yla s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc 9 Nisan 2020&#8217;ye kadar uyar\u0131n\u0131n haberde hi\u00e7 yer almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/business-52808059\">BBC\u2019nin \u00f6nde gelen \u0130nternet ara\u015ft\u0131rma uzman\u0131 Paul Myers<\/a>, dan\u0131\u015fmanlar\u0131n sonradan d\u00fczenlenmi\u015f blog uyar\u0131s\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131karan <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/archive.org\/web\/\">Wayback Machine<\/a> de dahil olmak \u00fczere, muhabirlerin dijital ge\u00e7mi\u015fe y\u00f6nelik i\u00e7eriklerle ilgili detaylar\u0131 bulmaya yard\u0131mc\u0131 olacak bir\u00e7ok etkili ara\u00e7 ve teknik oldu\u011funu belirtiyor. \u00d6rne\u011fin Google Street View ile bir gazeteci ge\u00e7mi\u015fte y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f yapabilir. Ge\u00e7mi\u015f sahneleri g\u00f6rebilir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11720\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMstreetViewPast-1170x649.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"649\" \/><\/p>\n<p>Ge\u00e7en hafta 94 \u00fclkeden 700&#8217;den fazla gazeteciye sunulan \u00e7evrimi\u00e7i e\u011fitiminde Myers, COVID-19 salg\u0131n\u0131yla ilgili anla\u015f\u0131lmas\u0131 zor i\u00e7erik, resim ve sosyal medya g\u00f6nderilerini ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/gijc2019.org\/2019\/09\/28\/4-questions-for-online-super-sleuth-paul-myers\/\">a\u00e7\u0131k kaynak ara\u00e7lar\u0131<\/a>, s\u00f6zdizimi hilelerini ve arama tekniklerini anlatt\u0131. Etkinlik, GIJN\u2019nin <a href=\"https:\/\/gijn.org\/2020\/04\/02\/join-gijn-and-guests-for-our-webinar-series-investigating-the-pandemic\/\">Investigating the Pandemic <\/a>adl\u0131 web seminerinin onuncusuydu.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCY8xUWeaWVE4JY05JUupzYQ\">GIJN\u2019nin YouTube <\/a>kanal\u0131nda bulunan salg\u0131nla ilgili web seminerlerimizin \u00e7o\u011funun aksine, telif nedeniyle bu oturumu kaydedemedik. Ancak, kullan\u0131m\u0131 kolay en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00e7\u0131kar\u0131mlardan baz\u0131lar\u0131n\u0131 bir araya getirdik &#8211; daha fazla bilgi edinebilece\u011finiz geli\u015fmi\u015f veya abonelik tabanl\u0131 arama ara\u00e7lar\u0131 yerine, s\u0131radan Google ve Twitter aramalar\u0131 i\u00e7in basit, az bilinen s\u00f6zdizimi p\u00fcf noktalar\u0131n\u0131 derledik. <a href=\"https:\/\/gijn.org\/?s=paul+myers\">GIJN ar\u015fivi <\/a>veya Meyer&#8217;in kendi web sitesinde, <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/researchclinic.net\/\">Ara\u015ft\u0131rma Klini\u011fi<\/a>&#8216;nde de mevcut.<\/p>\n<p>\u00d6rne\u011fin ka\u00e7 tane muhabir, bir kelimeyi ararken t\u0131rnak i\u015faretleri koyar &#8211; ya da istenmeyen konunun \u00f6n\u00fcne basit bir eksi i\u015fareti &#8211; y\u0131\u011f\u0131nla istenmeyen sonu\u00e7lar\u0131 ortadan kald\u0131rabilece\u011fini biliyor? Veya b\u00fcy\u00fck harflerle yaz\u0131lm\u0131\u015f &#8220;VEYA&#8221; kelimesinin, araman\u0131z\u0131 yanl\u0131\u015fl\u0131kla mahvetmeyi \u00f6nleyebilece\u011fini mi? Veya &#8220;site:&#8221; \u00f6n ekinin aramay\u0131 istedi\u011finiz alan ad\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ?<\/p>\n<p>BBC Akademisi Ara\u015ft\u0131rma Destek projesinin ba\u015fkan\u0131 olan Myers, gazetecileri sosyal medya platformlar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekte nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeye davet ediyor. Bu nedenle, \u00f6rne\u011fin Instagram zay\u0131f bir arama i\u015flevine sahipken, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde gen\u00e7 kullan\u0131c\u0131lar konumlar\u0131n\u0131 di\u011fer sosyal medya kullan\u0131c\u0131lar\u0131na g\u00f6re etiketleme olas\u0131l\u0131klar\u0131 daha y\u00fcksektir, bu da haber yazarken olay yerinde insanlar\u0131 arayan muhabirler i\u00e7in Instagram&#8217;da ge\u00e7ici \u00e7\u00f6z\u00fcmleri faydal\u0131 hale getirir. Derste gazetecileri, yaln\u0131zca bu topluluklar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 hashtag&#8217;leri bulmak i\u00e7in kelime bulutlar\u0131n\u0131 kullanarak\u00a0 ara\u015ft\u0131rma yapmalar\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/p>\n<p>90 dakikal\u0131k oturum s\u0131ras\u0131nda bir d\u00fczineden fazla ara\u00e7tan bahsederken &#8211; ve <a href=\"https:\/\/gijn.org\/2019\/06\/05\/finding-people-online-a-tipsheet-from-paul-myers\/\">GIJN ile \u00f6nceki sunumlar\u0131nda <\/a>\u00e7ok daha fazlas\u0131n\u0131 anlat\u0131rken &#8211; Myers, ara\u015ft\u0131rmaya dayal\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u00e7evrim i\u00e7i istihbarat ara\u015ft\u0131rmas\u0131 i\u00e7in temel oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>&#8220;\u00c7o\u011fu ki\u015fi Google&#8217;da do\u011fal dille arama yap\u0131yor &#8211; bir ki\u015fi gibi davran\u0131yorlar&#8221; diyor. Bu iyi \u00e7al\u0131\u015fabilir. Ancak bazen sorunuzu tamamen yanl\u0131\u015f anlayaca\u011f\u0131 i\u00e7in Google&#8217;\u0131 mant\u0131k ve \u00f6zel ara\u00e7larla kontrol etmenin \u00e7ok daha iyi olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n<p>&#8220;Google ne istedi\u011fimizi bilmiyor. Etkili bir arama yapmak i\u00e7in bir stratejiye ve do\u011fru anahtar kelimelere ihtiyac\u0131n\u0131z var. Aramas\u0131 kolay ama bulmas\u0131 zor. Prensip olarak her arama yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, ka\u00e7 tane sonu\u00e7 ald\u0131\u011f\u0131n\u0131za bak\u0131n. \u00c7ok fazlaysa, daha fazla ayr\u0131nt\u0131ya ihtiyac\u0131n\u0131z var. &#8221;<\/p>\n<p>Mant\u0131ksal yap\u0131y\u0131 g\u00f6stermek i\u00e7in Myers, \u00fcnl\u00fc suikastlar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in bir ara\u015ft\u0131rma \u00f6rne\u011fi sundu. John F. Kennedy ve John Lennon anlam\u0131na gelen &#8220;Kennedy&#8221; ve &#8220;Lennon&#8221; arama terimlerinin girilmesi, bir \u0130ngiliz futbol tak\u0131m\u0131n\u0131n sitesi de dahil olmak \u00fczere bir dizi sonucu tetikler, getirir. Ama &#8220;Sezar&#8221; kelimesini ekleyin ve arama birdenbire yaln\u0131zca suikast kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131na odaklan\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc Myers, &#8220;Ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc bu \u00fc\u00e7 kelime neden ayn\u0131 sayfada olsun ki? Mant\u0131k, ara\u015ft\u0131rmam\u0131za y\u00f6n verdi ve sonu\u00e7lar\u0131m\u0131za farkl\u0131 nitelikler kazand\u0131rd\u0131 \u201d.<\/p>\n<p>Bu arada, sosyal medyada ki\u015fileri\u00a0 ararken, bir dakika mant\u0131kl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce LinkedIn yerine TikTok veya Instagram gibi platformlarda ge\u00e7llerin olaca\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fcy\u00fck bir \u015firketin CEO&#8217;sun ise tersi yerde olaca\u011f\u0131n\u0131 anlayabiliriz.\u00a0 Ve Twitter ile, karakter s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 nedeniyle kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kullanma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha y\u00fcksek oldu\u011fu kelimeleri aramak daha etkilidir &#8211; &#8220;info&#8221; yerine &#8220;information&#8221; gibi.<\/p>\n<p><strong>Myers&#8217;\u0131n e\u011fitimde payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ipu\u00e7lar\u0131 ve ara\u00e7lar:<\/strong><\/p>\n<p><strong>Arama Motorlar\u0131n\u0131 Kullanmaya \u0130li\u015fkin \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Google&#8217;\u0131n web&#8217;deki her \u015feyi g\u00f6rmedi\u011fini ve g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc web sayfalar\u0131n\u0131n kopyalar\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011funu unutmay\u0131n. Baz\u0131 sayfalar \u00f6deme duvarlar\u0131n\u0131n arkas\u0131na gizlenirken, di\u011ferleri robots.txt sayfalar\u0131nda gizlidir;<br \/>\n\u0130stedi\u011finizi aramay\u0131n. Bunun yerine, web sayfas\u0131nda veya sosyal medya g\u00f6nderisinde bulunma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksek olan kelimeleri aray\u0131n;<\/p>\n<p>-Araman\u0131za, tek kelimelerin etraf\u0131na t\u0131rnak i\u015faretleri koyarak (bu, Google&#8217;a e\u015f anlaml\u0131lar\u0131 aramamas\u0131 talimat\u0131n\u0131 verir) veya istenmeyen kategorilere yol a\u00e7an bir terimin \u00f6n\u00fcne bir eksi i\u015fareti ekleyerek odaklay\u0131n;<\/p>\n<p>Se\u00e7enekler aras\u0131na b\u00fcy\u00fck harflerle &#8220;VEYA&#8221; kelimesini ekleyerek esneklik katabilir ve bir aramay\u0131 mahvetmekten ka\u00e7\u0131nabilirsiniz.<\/p>\n<p>Gerekti\u011finde, araman\u0131z\u0131 &#8220;site:&#8221; \u00f6nekiyle belirli bir etki alan\u0131na odaklayabilir ve daha sonra bo\u015fluk b\u0131rakmayabilirsiniz:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11721\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMsyriaSite-1170x225.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"225\" \/><\/p>\n<p>Tarih aral\u0131klar\u0131 dahil Google&#8217;\u0131n sekmelerini, ara\u00e7lar\u0131n\u0131 ve geli\u015fmi\u015f arama i\u015flevlerini ke\u015ffedin;<\/p>\n<p>\u00d6nce kesin kelimeleri, ard\u0131ndan &#8220;belki&#8221; kelimelerini hesaplay\u0131n;<\/p>\n<p>Archive.org ve archive.is&#8217;de silinen sayfalar\u0131 &#8211; \u00f6zellikle sosyal medya g\u00f6nderilerini &#8211; aray\u0131n:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11722\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMarchiveIS-1170x527.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"527\" \/><\/p>\n<p>Ext: pdf ifadesi, pdf dosyalar\u0131n\u0131 arar. Silinen belgeleri ararken, \u00f6nbelle\u011fe al\u0131nm\u0131\u015f s\u00fcr\u00fcmleri aray\u0131n. Bu belgedeki birka\u00e7 kelimeyi biliyorsan\u0131z, bunlar\u0131 Google&#8217;da t\u0131rnak i\u00e7ine al\u0131n ve ayn\u0131 belge i\u00e7in ba\u015fka kaynaklar olup olmad\u0131\u011f\u0131na bak\u0131n.<\/p>\n<p>Bing, Google&#8217;\u0131n yapamayaca\u011f\u0131 baz\u0131 \u015feyleri yapabilir. Myers, &#8220;ku\u015fbak\u0131\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcme izin veriyor &#8211; \u00e7itlerin \u00fczerinden g\u00f6rmenizi sa\u011fl\u0131yor&#8221; diyor. Myers, \u201cayn\u0131 bilgisayarda 50 farkl\u0131 alan ad\u0131 varsa yararl\u0131 olan bir alan ad\u0131 yerine IP adresine g\u00f6re arama yapman\u0131z\u0131 sa\u011flar. [Ancak] Google&#8217;\u0131 kullanarak arama i\u00e7in elimizde ger\u00e7ekten harika ara\u00e7lara sahibiz. &#8221;<\/p>\n<p>Sosyal Medyada Arama Yapmak \u0130\u00e7in \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/p>\n<p>D\u0131\u015far\u0131dan belirli sosyal medya platformlar\u0131ndan arama yapabilmenize ra\u011fmen, dahili arama kutular\u0131n\u0131z\u0131 belirli bir platformda ba\u015flat\u0131n; kendi veri taban\u0131na do\u011frudan ba\u011flant\u0131lar\u0131 vard\u0131r ve daha g\u00fcncel sonu\u00e7lar sunabilir;<\/p>\n<p>Bireyleri ararken, \u00f6nce e-posta adreslerini belirlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. E-posta adresleri, kendi ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 sunman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, genellikle kullan\u0131c\u0131 ad\u0131 olarak ikiye katlanan benzersiz tan\u0131mlay\u0131c\u0131lard\u0131r ve Pipl.com gibi insanlar\u0131 bulan veritabanlar\u0131 taraf\u0131ndan etkin bir \u015fekilde kullan\u0131labilir.<\/p>\n<p>Email-format.com&#8217;a bir \u015firket ad\u0131 girin ve bu size muhtemelen hedef ki\u015finin e-posta adresi i\u00e7in kurumsal format verecektir. Daha sonra kendi adlar\u0131ndan bireysel adreslerini \u00f6\u011frenebilirsiniz;<\/p>\n<p>Belirli bir mahalledeki insanlar\u0131n belirli bir konu hakk\u0131nda ne s\u00f6yledi\u011fini \u00f6\u011frenmek i\u00e7in \u00e7evrimi\u00e7i haritalarda otomatik olarak olu\u015fturulan boylam ve enlem rakamlar\u0131n\u0131 kullan\u0131n. Bu numaralar\u0131 Twitter&#8217;a kopyalay\u0131n ve (bo\u015fluksuz olarak) \u201dgeocode:\u201d \u00f6nekine ekleyin. Ard\u0131ndan, ihtiyac\u0131n\u0131z olan yar\u0131\u00e7ap\u0131 say\u0131 dizesinin sonuna ekleyin &#8211; \u00f6rne\u011fin &#8220;1 km&#8221; (bir kilometre).<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11723\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMgeocodeTwitter-1170x215.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"215\" \/><\/p>\n<p>Youtube&#8217;da \u00f6nce Google \u00fczerinden, site: youtube.com girerek veya video sekmesinde arayarak;<\/p>\n<p>Her platformun bazen tuhaf tercihlerini benimseyin. \u00d6rne\u011fin, ba\u015far\u0131l\u0131 Instagram aramalar\u0131, k\u0131sa \u00e7izgilerden ziyade alt \u00e7izgiler ve bile\u015fik kelimeler kullanma e\u011filimindedir. Ve resimler Instagram&#8217;dan kopyalanamazken, ileriye d\u00f6n\u00fck arama i\u00e7in kullan\u0131labilecek meta bilgiler sunarlar;<\/p>\n<p>Picbabun, Instagram&#8217;da etkili aramalar sunan sitelerden biridir. Instagram g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerinin tam boyutta kopyalanmas\u0131n\u0131 ve a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar;<\/p>\n<p>Gazeteciler i\u00e7in uygun bir site olan Echosec, arama i\u015flevlerinin \u00e7ok daha iyi oldu\u011fu Twitter \u00fczerinden g\u00f6nderilen Instagram g\u00f6nderilerini bulacakt\u0131r;<\/p>\n<p>Yaln\u0131zca bu topluluklar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 hashtag&#8217;leri belirleyerek Twitter topluluklar\u0131na kat\u0131l\u0131n. <strong>Hashtagify.me<\/strong>&#8216;deki kelime bulutlar\u0131ndan bu hashtag&#8217;leri tan\u0131mlay\u0131n. \u00d6rne\u011fin, havayolu kabin ekibi taraf\u0131ndan kullan\u0131lan bir hashtag aramas\u0131, #crewlife&#8217;\u0131n bu topluluk i\u00e7in \u00f6nemli bir hashtag oldu\u011funu ortaya koyuyor. Twitter&#8217;a tekrar tak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bu terim hemen havayolu personelinin g\u00f6nderilerini ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11724\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMcrewLife-1170x608.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"608\" \/><\/p>\n<p>\u201c\u0130ntitle:\u201d \u00f6neki sosyal medyadaki g\u00f6nderilerin ba\u015fl\u0131\u011f\u0131ndaki kelimeleri bulur;<\/p>\n<p>Birinin Facebook&#8217;ta bir \u015feyi yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131na dair bir \u00f6nseziniz varsa, sa\u011f \u00fcstteki \u00fc\u00e7 k\u00fc\u00e7\u00fck noktay\u0131 t\u0131klay\u0131n, &#8220;ge\u00e7mi\u015fi d\u00fczenle&#8221; ye bak\u0131n ve \u00f6nceki s\u00fcr\u00fcmleri g\u00f6rebilirsiniz;<\/p>\n<p>Bir g\u00f6nderinin tamam\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015fe ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcpheleniyorsan\u0131z, imlecinizi Facebook g\u00f6nderisinin yan\u0131ndaki k\u00fc\u00e7\u00fck saat simgesinin \u00fczerine getirin; bu, eklendi\u011fi tarihi g\u00f6sterir:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11725\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMclockPostEdit.png\" alt=\"\" width=\"779\" height=\"253\" \/><\/p>\n<p>&#8220;Url:&#8221; \u00f6n ekini kullanan di\u011fer sitelere ba\u011flant\u0131lar i\u00e7eren Twitter g\u00f6nderilerini bulun &#8211; b\u00f6ylece Amazon&#8217;da y\u00fcz maskesi sat\u0131\u015flar\u0131na referans veren ki\u015fileri bulabilirsiniz, \u00f6rne\u011fin url: amazon;<\/p>\n<p>Followerwonk, Twitter&#8217;da insanlar\u0131n biyografilerini araman\u0131za izin verir, ancak ayn\u0131 zamanda iki farkl\u0131 hesab\u0131n ortak takip\u00e7ilerini bulur;<\/p>\n<p>Facebook\u2019un arama i\u015flevi garip olsa da, \u015firket adlar\u0131 dahil herhangi bir anahtar kelimeyle aramaya izin verir, b\u00f6ylece bir ki\u015fiyi ba\u015flang\u0131\u00e7ta ad\u0131n\u0131 bilmeden arayabilirsiniz;<\/p>\n<p>Facebook ayr\u0131ca y\u00fcklenen resimlere g\u00f6m\u00fcl\u00fc kelimeleri ve say\u0131lar\u0131 da okur, b\u00f6ylece araba kay\u0131t numaralar\u0131 bile potansiyel olarak aranabilir:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11726\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMcarRrgFB.png\" alt=\"\" width=\"1080\" height=\"737\" \/><\/p>\n<p>Facebook&#8217;ta g\u00fcvenilir geli\u015fmi\u015f arama sunan siteler aras\u0131nda FBsearch ve Graph bulunmaktad\u0131r. ipu\u00e7lar\u0131;<\/p>\n<p>&#8220;En alakal\u0131&#8221; filtrelerle s\u0131n\u0131rland\u0131\u011f\u0131nda, Google&#8217;da &#8220;filtre balonundan ka\u00e7\u0131nma&#8221; alt\u0131ndaki \u00e7\u00f6z\u00fcmleri aray\u0131n. Facebook&#8217;taki sorunu \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in, arkada\u015fs\u0131z ve biyografik bilgiler i\u00e7ermeyen bir hesap olu\u015fturun, \u00e7erezlerinizi temizleyin ve profillemenin \u00e7o\u011fundan ka\u00e7\u0131nmal\u0131s\u0131n\u0131z;<\/p>\n<p>Olduk\u00e7a geli\u015fmi\u015f &#8211; ancak \u00fccrete dayal\u0131 &#8211; bir arama sitesi, Maltego program\u0131 i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fan Sosyal Ba\u011flant\u0131lard\u0131r. Myers \u015f\u00f6yle diyor: \u201cParaya mal oluyor. Ama bununla \u00e7ok \u015fey yapt\u0131m. Farkl\u0131 sosyal a\u011flarda y\u00fcz tan\u0131ma aramalar\u0131 yapabilirsiniz; etiketli g\u00f6nderileri veya etiketli foto\u011fraflar\u0131 arar. [Bir\u00e7ok muhabir] Facebook&#8217;un Grafik Arama i\u015flevini kullanma becerimizi iptal etme karar\u0131ndan dolay\u0131 hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011frad\u0131. [Ama] Grafik Arama ile yapabildi\u011finiz her \u015feyi art\u0131k Maltego&#8217;nun bir kopyas\u0131 ve \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan Sosyal Ba\u011flant\u0131lar ile yapabilirsiniz. &#8221;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11727\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/PMsocialLinksMaltego-1170x716.png\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"716\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignleft\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Rowan-Philp-140x140.png\" \/><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/twitter.com\/RowanPhilp\">Rowan Philp<\/a>, GIJN\u2019de muhabir. Rowan eskiden G\u00fcney Afrika\u2019n\u0131n<strong>\u00a0<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.timeslive.co.za\/sunday-times\/\">Sunday Times\u00a0<\/a><\/strong>gazetesinin ba\u015f muhabiriydi.\u00a0 D\u0131\u015f haberler muhabiri\u00a0 olarak d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda iki d\u00fczineden fazla \u00fclkeden haberler, siyaset, yolsuzluk ve \u00e7at\u0131\u015fmalar hakk\u0131nda haber yapt\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>May\u0131s 2020&#8217;nin sonlar\u0131nda, \u0130ngiliz h\u00fck\u00fcmetinin k\u0131demli bir dan\u0131\u015fman\u0131, 2019&#8217;da koronavir\u00fcs tehlikesi hakk\u0131nda yaz\u0131l\u0131 bir uyar\u0131 yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti. &#8220;Koronavir\u00fcs&#8221; kelimesi de dahil olmak \u00fczere bu uyar\u0131ya dair g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte net kan\u0131tlar, dan\u0131\u015fman\u0131n bu uyar\u0131s\u0131n\u0131n 4 Mart 2019&#8217;da yazd\u0131\u011f\u0131 bir blogda sadece g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Ancak BBC taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rma, orijinal blog yaz\u0131s\u0131nda \u201ckoronavir\u00fcs\u201d kelimesinin yaz\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve pandeminin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3031180,"featured_media":1034019,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"republication-tracker-tool-hide-widget":false,"footnotes":"","_tec_slr_enabled":"","_tec_slr_layout":""},"categories":[23206],"tags":[],"gijn_topic":[18933],"series":[],"gijn_language":[],"gijn_region":[],"class_list":["post-1323780","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hikayeler","gijn_topic-arastirma-ipuclari-ve-araclar"],"acf":[],"ticketed":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1323780","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3031180"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1323780"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1323780\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1323781,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1323780\/revisions\/1323781"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1034019"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1323780"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1323780"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1323780"},{"taxonomy":"gijn_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_topic?post=1323780"},{"taxonomy":"series","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/series?post=1323780"},{"taxonomy":"gijn_language","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_language?post=1323780"},{"taxonomy":"gijn_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_region?post=1323780"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}