{"id":1322084,"date":"2021-03-10T04:16:15","date_gmt":"2021-03-10T09:16:15","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?p=1322084"},"modified":"2024-02-10T04:21:10","modified_gmt":"2024-02-10T09:21:10","slug":"pandemiyi-aciklamak-covid-19-uzerine-2020-verileri-ve-gorsel-gazetecilik-calismalari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/tr\/hikayeler\/pandemiyi-aciklamak-covid-19-uzerine-2020-verileri-ve-gorsel-gazetecilik-calismalari\/","title":{"rendered":"Pandemiyi A\u00e7\u0131klamak: COVID-19 \u00dczerine 2020 Verileri ve G\u00f6rsel Gazetecilik \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131"},"content":{"rendered":"<p>G\u00f6rsel gazetecilik ve veri analizinde y\u0131l\u0131n trendini belirleyen konu kesinlikle COVID-19 salg\u0131n\u0131 oldu.<strong> <a href=\"http:\/\/hasselfallas.com\/2021\/02\/09\/ddj2020\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">A\u015fa\u011f\u0131daki projeler<\/a><\/strong>, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki g\u00f6rsel gazetecilerin ve veri gazetecilerinin koronavir\u00fcs SARS-CoV-2&#8217;yi daha iyi anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu farkl\u0131 ara\u015ft\u0131rma ve analiz a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6stermekte.<\/p>\n<p>Se\u00e7ilen projeler, gazetecili\u011fin insan hayat\u0131na katabildiklerini anlamada \u00f6nemli bir rol\u00fc oldu\u011funu g\u00f6rmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan yararl\u0131 \u00f6rnekler ve i\u00e7eri\u011fin g\u00fcvenirli\u011fini de g\u00f6stermekte.\u00a0 Verilerin kullan\u0131m\u0131, anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve g\u00f6rsel habercili\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015fmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz. Bunu akl\u0131n\u0131zda tutarak gazetecilik yapmaya, multidisipliner beceriler edinmeye ve tak\u0131m olarak oynamay\u0131 \u00f6\u011frenmeye haz\u0131r olun.<\/p>\n<p><strong>COVID-19&#8217;un kodunu \u00e7\u00f6zme<\/strong><\/p>\n<p>Veri g\u00f6rselle\u015ftirmenin temel etkisi, salg\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck belirsizli\u011finin ortas\u0131nda anlamam\u0131za ve faydal\u0131 yan\u0131tlar vermemize yard\u0131mc\u0131 olmakt\u0131. G\u00f6rsel ve veri gazetecileriyle el ele, COVID-19&#8217;un ne oldu\u011funu ve onunla ya\u015famay\u0131 nas\u0131l \u00f6\u011frenebilece\u011fimizi \u00e7\u00f6z\u00fcyoruz daha iyi anl\u0131yoruz. Bizi e\u011fitmeye, epidemiyolojik terimleri \u00f6z\u00fcmsemeye ve onlardan d\u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde bahsetmeye hizmet etti.<\/p>\n<p>COVID-19,\u00a0 sonu\u00e7 olarak, veri analizinin hi\u00e7bir zaman heves olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n gazetecilik al\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n temel bir gereklili\u011fi oldu\u011funu g\u00f6sterdi. Bu anlamda, salg\u0131n, son on y\u0131lda tutarl\u0131 bir \u015fekilde ger\u00e7ekleri sunma \u015feklini g\u00fc\u00e7lendiren medya ve gazetecileri [\u00f6d\u00fcllendirdi]. Ayr\u0131ca son y\u0131llarda veri analizi ve g\u00f6rselle\u015ftirme ekiplerini hafife alan veya bast\u0131ran medyay\u0131 da\u00a0 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131ld\u0131. Ayr\u0131ca, Mart 2020&#8217;den \u00f6nce verileri analiz etmeyi \u00f6\u011frenmenin anlams\u0131z oldu\u011funa inanan gazeteciler i\u00e7in harika bir ders niteli\u011fi ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n<div id=\"attachment_12304\" style=\"width: 810px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-12304\" class=\"wp-image-12304 size-large\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/2-1024x644.png\" alt=\"New York Times, karma\u015f\u0131k bir konuyu bilimsel ger\u00e7ekleri baltalamadan basitle\u015ftirdi. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc\" width=\"800\" height=\"503\" \/><p id=\"caption-attachment-12304\" class=\"wp-caption-text\">New York Times, karma\u015f\u0131k bir konuyu bilimsel ger\u00e7ekleri baltalamadan basitle\u015ftirdi. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Uygulaman\u0131n S\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00a0 etki s\u00f6z konusu: g\u00f6rsel gazetecinin \u0131srar\u0131, e\u011fitim ve medyaya y\u00f6nelik editoryal ve y\u00f6netsel vizyon. Son be\u015f y\u0131lda, Latin Amerika&#8217;da bir\u00a0 e\u011fitimci olarak deneyimim bana, veri gazetecili\u011fi ve g\u00f6rselle\u015ftirmeye y\u00f6nelik pek \u00e7ok iyi giri\u015fimin haber odalar\u0131n\u0131 y\u00f6netenlerden de\u011fil, gazetecilerden geldi\u011fini \u00f6\u011fretti. De\u011ferli i\u00e7erik yay\u0131nlamak i\u00e7in edit\u00f6rlerin ve y\u00f6neticilerin miyoplu\u011funa kar\u015f\u0131 sava\u015fan gazeteciler. Bunu bo\u015f zamanlar\u0131nda ve mevcut minimum ara\u00e7la yap\u0131yorlar, kendi ba\u015flar\u0131na fon ar\u0131yorlar. Bu durumlarda, gazetecinin \u0131srar\u0131 fark yarat\u0131r ve bu \u00e7abay\u0131 kabul etmeliyiz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"attachment_12305\" style=\"width: 1001px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-12305\" class=\"wp-image-12305 size-full\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/2-1.png\" alt=\"Reuters'\u0131n bu grafikte mizah kullanmas\u0131, a\u015f\u0131lar\u0131n insan ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemiyle nas\u0131l etkile\u015fime girdi\u011fini a\u00e7\u0131klamaya yard\u0131mc\u0131 oldu. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc\" width=\"991\" height=\"719\" \/><p id=\"caption-attachment-12305\" class=\"wp-caption-text\">Reuters&#8217;\u0131n bu grafikte mizah kullanmas\u0131, a\u015f\u0131lar\u0131n insan ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemiyle nas\u0131l etkile\u015fime girdi\u011fini a\u00e7\u0131klamaya yard\u0131mc\u0131 oldu. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/p><\/div>\n<p>Verileri g\u00f6rsel olarak a\u00e7\u0131klayan gazetecilik prati\u011finde kararl\u0131 kalmak, \u00f6rne\u011fin bir habere h\u0131zl\u0131 ve do\u011fru tepki verebilmek i\u00e7in e\u011fitimin anlaml\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na da gelir. Financial Times ekibi bunu yapt\u0131, istatistikleri bilmenin ve verileri analiz ederken ve grafiklendirirken temel aritmeti\u011fin \u00f6tesine ge\u00e7menin neden \u00f6nemli oldu\u011funu a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p>Son olarak, veri g\u00f6rselle\u015ftirmenin zaman i\u00e7inde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olmas\u0131 i\u00e7in, haber merkezlerindeki \u00e7ok disiplinli ekipleri g\u00fc\u00e7lendiren ve geni\u015fleten uzun vadeli vizyona sahip edit\u00f6rlere ve y\u00f6neticilere ihtiyac\u0131m\u0131z var. USA Today&#8217;in grafik direkt\u00f6r\u00fc<a href=\"https:\/\/twitter.com\/JZarracina\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"> Javier Zarracina<\/a>&#8216;n\u0131n s\u00f6zleriyle: &#8220;\u0130nfografikler, haber odalar\u0131ndaki de\u011fi\u015fimin lokomotifi.&#8221;<\/p>\n<p><strong>2020&#8217;de Belirlenen Trendler<\/strong><\/p>\n<p>Ge\u00e7en y\u0131l bize gazetecilikte veri analizinin matematik ve istatisti\u011fe [daha iyi] ba\u011fl\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fini \u00f6\u011fretti. Vir\u00fcs\u00fcn \u00fclkeler veya b\u00f6lgeler aras\u0131nda g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmak i\u00e7in oranlar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi ve matematiksel sim\u00fclasyon modellerinin yararl\u0131 oldu\u011fu netle\u015fmi\u015fti. Ayr\u0131ca, baz\u0131 s\u00fcre\u00e7leri otomatikle\u015ftirmek ve <strong><a href=\"https:\/\/coronavirus.jhu.edu\/map.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Johns Hopkins \u00dcniversitesi<\/a>&#8216;<\/strong>ndeki gibi veri tabanlar\u0131n\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in R ve Python gibi programlar\u0131 kullanmay\u0131 \u00f6\u011frenmenin de \u00e7ok a\u00e7\u0131k oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n<p><strong>Yani:<\/strong><\/p>\n<p>-Vakalar\u0131 kendi g\u00f6rsellle\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z ile tahmin edin ve resmi verilerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131n.<\/p>\n<p>-\u00dclkeler aras\u0131ndaki enfeksiyon b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131n\u0131n daha kesin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131 i\u00e7in grafiklerde do\u011frusal \u00f6l\u00e7ek yerine logaritmik \u00f6l\u00e7e\u011fi kullan\u0131n.<\/p>\n<p>Di\u011fer bir e\u011filim ise, multidisipliner y\u00f6nleri anlamam\u0131z gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcndedir; sadece haber odas\u0131nda m\u00fchendisler ve tasar\u0131mc\u0131larla de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bilim insanlar\u0131, epidemiyologlar, akademisyenler ve de\u011ferli bilgiler \u00fcreten t\u00fcm bu uzmanlarla \u00e7al\u0131\u015fmak.<\/p>\n<p>Bu y\u0131l ayr\u0131ca bize gazetecili\u011fin verileri daha az tutkuyla ve daha fazla bilimle incelemesi gerekti\u011fini \u00f6\u011fretti yani genellikle bir insan \u00fcr\u00fcn\u00fc olan ve bu nedenle \u00f6nyarg\u0131lara ve hatalar\u0131 bar\u0131d\u0131ran verileri \u00f6z\u00fcmsemek i\u00e7in bunun \u00f6nemli oldu\u011funu anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Son olarak, edit\u00f6rler ve medya y\u00f6neticileri, iyi g\u00f6rsel bilginin izleyiciler taraf\u0131ndan \u00f6d\u00fcllendirildi\u011fini ve bu alanlara yat\u0131r\u0131m yapma ve geli\u015ftirme vizyonuna sahiplerse bu durumun umut verici oldu\u011funu belirtiyorlar.<\/p>\n<div id=\"attachment_12310\" style=\"width: 993px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-12310\" class=\"wp-image-12310 size-full\" src=\"http:\/\/www.verigazeteciligi.com\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/CoVizPeru.png\" alt=\"Peru\u2019daki Ojo P\u00fablico, cerrahi maskeler ve N95 solunum maskeleri etraf\u0131nda patlayan i\u015fi ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in kamu s\u00f6zle\u015fmelerinin veri analizini kullanan ilk haber odalar\u0131 aras\u0131ndayd\u0131. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc\" width=\"983\" height=\"586\" \/><p id=\"caption-attachment-12310\" class=\"wp-caption-text\">Peru\u2019daki Ojo P\u00fablico, cerrahi maskeler ve N95 solunum maskeleri ile ilgili detaylar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in kamu s\u00f6zle\u015fmelerinin veri analizini kullanan ilk haber odalar\u0131 aras\u0131ndayd\u0131. Ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Hikaye anlat\u0131m\u0131 ve g\u00f6rselle\u015ftirmede bu y\u0131la damgas\u0131n\u0131 vuran konular<\/strong><\/p>\n<p>-Web sitelerinin tasar\u0131m\u0131nda \u201c<a href=\"https:\/\/uxplanet.org\/scrollytelling-storytelling-for-the-next-decade-45d7f19ce3a9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">kayd\u0131rma anlat\u0131m\u0131<\/a>\u201d tekni\u011fi.<\/p>\n<p>-Anahtar kavramlar\u0131n kapsam\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in animasyonlar\u0131n kullan\u0131m\u0131.<\/p>\n<p>-Statik ve etkile\u015fimli grafiklerin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar. Grafikler, kullan\u0131c\u0131n\u0131n konuyu daha iyi anlamas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak ayr\u0131nt\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla birlikte daha statik olma e\u011filiminde. Etkile\u015fim arka planda ve kullan\u0131c\u0131 ilgi \u00e7ekici bir \u015feyi ke\u015ffetmeye y\u00f6nlendirildi\u011finde \u00f6nemlidir. \u00d6rne\u011fin: bulundu\u011fu belirli topluluk i\u00e7in vir\u00fcs art\u0131\u015f oran\u0131 detayl\u0131 olarak \u00f6\u011frenmek, anlamak gibi.<\/p>\n<p>-Veri g\u00f6rselle\u015ftirme sadece grafik de\u011fil, kullan\u0131c\u0131 i\u00e7in konunun anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 art\u0131ran bir unsur oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi belirginle\u015fti. Kayna\u011f\u0131n kullan\u0131m\u0131, hangisinin bilgilendirme amac\u0131n\u0131 daha iyi yerine getirmeye yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funa ba\u011fl\u0131.<\/p>\n<p>-Metnin a\u00e7\u0131k ve \u00f6z olmas\u0131 gerekti\u011fi ger\u00e7e\u011fi.<\/p>\n<p>COVID-19, iyi g\u00f6rsel gazetecili\u011fin birden \u00e7ok dile \u00e7evrilmesi gereken bir d\u00f6nemin kap\u0131s\u0131n\u0131z aralad\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc birbiriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 bir d\u00fcnyada i\u00e7eri\u011fin niteli\u011fi ve kullan\u0131m\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli.<\/p>\n<p>Y\u0131l boyunca toplad\u0131\u011f\u0131m projelerin <a href=\"http:\/\/hasselfallas.com\/2021\/02\/09\/ddj2020\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">tam listesine buradan ula\u015fabilirsiniz.<\/a> Muhtemelen bilmedi\u011fim ve dikkatimden ka\u00e7an i\u015fler olmu\u015ftur, @HasselFallas adresime tweet atarak\u00a0 sizleri de favorilerinizi payla\u015fmaya davet ediyorum.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/HasselFallas-140x140.png\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/HasselFallas\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Hassel Fallas<\/a>, veri analizi, g\u00f6rselle\u015ftirme ve hikaye anlat\u0131m\u0131na dayal\u0131 ara\u015ft\u0131rmalarda dan\u0131\u015fman ve e\u011fitmendir. Latin Amerika ve Karayipler&#8217;deki Kad\u0131n Cinayetlerinde Veri Standardizasyon Projesi&#8217;nin ba\u015f ara\u015ft\u0131rmac\u0131s\u0131 ve Meksika&#8217;daki Guadalajara \u00dcniversitesi&#8217;nde veri gazetecili\u011fi ve g\u00f6rselle\u015ftirme alan\u0131nda k\u0131demli \u00f6\u011fretim g\u00f6revlisidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">\u00c7eviri orjinal kayna\u011f\u0131: <a href=\"https:\/\/gijn.org\/2021\/03\/10\/explaining-the-pandemic-2020-data-and-visual-journalism-projects-on-covid-19\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/gijn.org\/2021\/03\/10\/explaining-the-pandemic-2020-data-and-visual-journalism-projects-on-covid-19\/<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6rsel gazetecilik ve veri analizinde y\u0131l\u0131n trendini belirleyen konu kesinlikle COVID-19 salg\u0131n\u0131 oldu. A\u015fa\u011f\u0131daki projeler, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki g\u00f6rsel gazetecilerin ve veri gazetecilerinin koronavir\u00fcs SARS-CoV-2&#8217;yi daha iyi anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu farkl\u0131 ara\u015ft\u0131rma ve analiz a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6stermekte. Se\u00e7ilen projeler, gazetecili\u011fin insan hayat\u0131na katabildiklerini anlamada \u00f6nemli bir rol\u00fc oldu\u011funu g\u00f6rmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan yararl\u0131 \u00f6rnekler ve i\u00e7eri\u011fin g\u00fcvenirli\u011fini [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3031180,"featured_media":1073613,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"republication-tracker-tool-hide-widget":false,"footnotes":"","_tec_slr_enabled":"","_tec_slr_layout":""},"categories":[23206],"tags":[],"gijn_topic":[18925],"series":[],"gijn_language":[],"gijn_region":[],"class_list":["post-1322084","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hikayeler","gijn_topic-veri-gazeteciligi"],"acf":[],"ticketed":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1322084","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3031180"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1322084"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1322084\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1322085,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1322084\/revisions\/1322085"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1073613"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1322084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1322084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1322084"},{"taxonomy":"gijn_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_topic?post=1322084"},{"taxonomy":"series","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/series?post=1322084"},{"taxonomy":"gijn_language","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_language?post=1322084"},{"taxonomy":"gijn_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_region?post=1322084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}