{"id":293746,"date":"2021-01-25T01:43:39","date_gmt":"2021-01-25T06:43:39","guid":{"rendered":"https:\/\/gijn.org\/?page_id=293746"},"modified":"2025-03-11T07:34:13","modified_gmt":"2025-03-11T11:34:13","slug":"uko-wakora-ubushakashatsi-wifashishije-murandasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gijn.org\/rw\/ubushobozi\/uko-wakora-ubushakashatsi-wifashishije-murandasi\/","title":{"rendered":"Uko wakora ubushakashatsi wifashishije murandasi"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/gijnafricaheader.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-221679 size-full\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/gijnafricaheader.png\" alt=\"\" width=\"770\" height=\"187\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/gijnafricaheader.png 770w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/gijnafricaheader-336x82.png 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/gijnafricaheader-768x187.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 770px) 100vw, 770px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ONLINE-RESEARCH-TOOLS-771x386-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-76246 size-full\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ONLINE-RESEARCH-TOOLS-771x386-1.png\" alt=\"\" width=\"771\" height=\"386\" srcset=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ONLINE-RESEARCH-TOOLS-771x386-1.png 771w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ONLINE-RESEARCH-TOOLS-771x386-1-336x168.png 336w, https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/ONLINE-RESEARCH-TOOLS-771x386-1-768x384.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 771px) 100vw, 771px\" \/><\/a>Hashize igihe kirekire abasomyi ba GIJN bakora ubushakashatsi kuri murandasi batangira bifashisha ibikoresho by\u2019ubushakashatsi kuri <a href=\"https:\/\/gijn.org\/2015\/05\/05\/online-research-tools-and-investigation-techniques\/\">murandasi na tekiniki z\u2019ubucukumbuzi<\/a> bya Paul Myers, uri ku isonga mu bakorera BBC amaperereza kuri murandasi. Urubuga rwe rwitwa \u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/researchclinic.net\/\">Ivuriro ry\u2019ubushakashatsi<\/a>\u201d rukungahaye ku nzira zihuza imbuga z\u2019ubushakashatsi n\u2019\u201cibikoresho byo kwigiraho.\u201d Dore ikgereranyo cyerekana uburyo <a href=\"https:\/\/gijn.org\/2019\/06\/05\/finding-people-online-a-tipsheet-from-paul-myers\/\">washakisha abantu ku murongo<\/a> Myers yerekanye ku rubuga rwa GIJN mu mwaka wa 2019. Ndetse n\u2019inkuru ya GIJN ivuga ku byo yerekanye muri GIJC19, Ibibazo <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/gijc2019.org\/2019\/09\/28\/4-questions-for-online-super-sleuth-paul-myers\/\">4 ku gihangange mu maperereza yo ku murongo (murandasi), Paul Myers<\/a>.<\/p>\n<p>Reba kandi abandi bayobozi ba Myers kuri gijn.org:<\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2014\/03\/10\/using-twitter-to-find-people-at-the-scene-of-a-breaking-story\/\">Koresha Twitter kugirango ushake abantu kuri Scene yinkuru iriho<\/a><\/strong><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2014\/03\/26\/customise-your-browser-what-add-ons-can-do-for-your-web-research\/\">Hindura mushakisha yawe: Koresha Add-on kubushakashatsi bwawe bwurubuga<\/a><\/strong><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2014\/03\/31\/browser-add-ons-part-2-traveling-back-in-time\/\">Mushakisha Add-ons (Part 2): Gusubira inyuma mugihe<\/a><\/strong><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><strong>GIJN\u2019s Investigative Toolbox,<\/strong> inkuru ya GIJN\u2019s <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/twitter.com\/alastairotter\">Alastair Otter<\/a>, ireba amasomo yatoranijwe:<\/p>\n<aside class=\"module align-right half type-pull-quote\">Kumashusho ya mugenzi wawe, &#8220;Gushakisha kumurongo nububiko bwibanze,&#8221; reba umuyoboro wa YouTube wa GIJN<\/aside>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2020\/11\/25\/gijn-toolbox-spyonweb-virustotal-and-spiderfoot-hx\/\">SpyOnWeb, VirusTotal, and SpiderFoot HX<\/a><\/strong>\u00a0 (By Brian Perlman)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong><a title=\"Permalink to GIJN Toolbox: Tracking Names and Websites, Verifying Video, a Clustering Search Engine\" href=\"https:\/\/gijn.org\/2019\/03\/27\/gijn-toolbox-tracking-names-and-websites-verifying-video-and-an-open-source-clustering-search-engine\/\" rel=\"bookmark\">Tracking Names and Websites, Verifying Video, a Clustering Search Engine<\/a><\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2019\/01\/28\/the-toolbox-digging-for-people-trawling-the-web-and-keeping-yourself-safe\/\">Digging for People, Trawling the Web and Keeping Yourself Safe<\/a><\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2018\/11\/07\/gijn-toolbox\/\">Backgrounding People and Companies<\/a><\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2018\/09\/04\/how-to-share-sensitive-documents-mine-twitter-and-monitor-website-updates\/\">Mine Twitter and Monitor Website Updates<\/a><\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2018\/08\/01\/the-toolbox-augusts-top-tools-for-investigative-journalists\/\">Beyond Spreadsheets and Deep Searching the Web<\/a><\/strong><\/p>\n<p><strong>Ibindi bikoresho<\/strong><\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/docs.google.com\/spreadsheets\/d\/18rtqh8EG2q1xBo2cLNyhIDuK9jrPGwYr9DI2UncoqJQ\/edit#gid=930747607\">Agasanduku k\u2019ibikoresho byakwifashishwa mu maperereza yo ku murongo ka\u00a0 Bellingcat<\/a> <\/strong>gakubiyemo ibikoresho bitandukanye ku ikarita, gushakisha bishingiye ku miterere y\u2019isi, amashusho, imbuga nkoranyambaga, ubwikorezi, amakuru yatanzwe mu buryo bw\u2019amashusho, impuguke n\u2019ibindi<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/gyvaAJ\/open-source-investigative-tools\"><strong>Malachy Browne\u2019s Toolkit: <\/strong><\/a>Utuyira turenga 80 duhuza ibikoresho by\u2019iperereza byifashishwa n\u2019umwe mu bapererezi kabuhariwe mu by\u2019ubucuruzi. Mu gihe uyu munyamakuru umaze igihe atangaza inkuru ze muri New York Times yarangizaga gutanga isomo rye mu nama ya GIJC17, benshi mu barikurikiye basabye gukorana na we.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/jakecreps.com\/\">Jake Creps<\/a><\/strong> atanga ibitekerezo by\u2019ingirakamaro kuri blog ye. Yakiriye kandi \u201cpodcast\u201d, \u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/osintpodcast.com\/\">osintpodcast.com<\/a>.\u201d Creps afite ubunararibonye mu busesenguzi bw\u2019amakuru mu bikorwa bya leta n\u2019abikorera<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/osintcurio.us\/\"><strong>OSINTcurio.us<\/strong><\/a> igaragaraho \u201cpodcasts\u201d buri cyumweru, imbuga za interineti n\u2019 \u201cinama z\u2019iminota 10\u201d kuri videwo ikubiyemo ibintu byinshi byo gukora iperereza ryeruye. Ni umushinga rusange watangijwe n\u2019inzobere zigera ku 10 mu mpera z\u2019umwaka wa 2018.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2015\/04\/28\/online-methods-to-investigate-the-who-where-and-when-of-a-person\/\"><strong>Uburyo umuntu ashobora gukora ipepereza kuri murandasi ashaka kumenya:\u00a0 Ni nde, Hehe, na Ryari<\/strong><\/a>. Urundi rutonde rukomeye rwakozwe n\u2019inzobere mu gushakisha kuri interineti <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/twitter.com\/henkvaness\">Henk Van Ess<\/a>. Reba kandi \u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/whopostedwhat.com\/\">Ninde Washyizeho ibi<\/a>,\u201d ijambo ry\u2019ibanze rya Facebook ushobora gukoresha mu gushakisha inyandiko kuri Facebook zifite ijambo ry\u2019ibanze muri yo, ku munsi wihariye cyangwa hagati y\u2019amatariki abiri,\u201d igitekerezo cya Van Ess cyanogejwe na Daniel Endresz.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/osintframework.com\/\"><strong>Uburyo bwo gukora iperereza ku bimenyetso bigaragara<\/strong><\/a> bufite urutonde rurambuye kandi rugenda rwiyongera rw\u2019ibikoresho by\u2019iperereza<\/p>\n<p><strong>Inama ku gushakisha kuri Google<\/strong><\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.google.com\/advanced_search\">Koresha ipaji ya google y\u2019ishakisha ryimbitse<\/a> hamwe <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/support.google.com\/websearch\/answer\/35890?hl=en\">n\u2019amabwiriza yabo ku bushakashatsi buhanitse<\/a>. Na none, Google ifite amasomo yo guhugura abanyamakuru, harimo <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/newsinitiative.withgoogle.com\/training\/lesson\/4891728658038784?course=fundamentals\">n\u2019isomo ku gushakisha<\/a>, <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.edx.org\/learn\/google-power-searching\/google-power-searching-with-google\">isomo mu \u201cgushakisha gufite imbaraga<\/a>\u201d, n\u2019ibindi byinshi.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ku rutonde rw\u2019amabwiriza y\u2019ingenzi, reba <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/researchclinic.net\/googlesyntax.html\">uburyo bwiza bwo gushakisha kuri google bwatanzwe<\/a> na Paul Myers<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ku bintu byiza by\u2019ibanze, reba inama EpertiseFinder iha abanyamakuru ku bijyanye no gukora <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/expertisefinder.com\/google-search-tips-journalists\/\">ubushakshatsi wifashishije Google<\/a><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Uhereye aha, gerageza:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/searchresearch1.blogspot.com\/\">Ishakisha rya Daniel Russell<\/a> hamwe <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/docs.google.com\/document\/d\/1ydVaJJeL1EYbWtlfj9TPfBTE5IBADkQfZrQaBZxqXGs\/edit\">n\u2019ubushakashatsi bwe buhanitse\u00a0 hakoreshejwe Google.<\/a><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.coforge.com\/blog\/advanced-google-search-tips\">Inama 37 ku bushakashatsi buhanitse bukoresheje Google zatanzwe<\/a> na Erike Melillo muri \u201cCOFORGE\u201d<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.oberlo.com\/blog\/google-advanced-search\">Ishakisha rihanitse rikoresheje google: Inama n\u2019abatekinisiye ku bushakashatsi bwiza byatanzwe<\/a> na David Vranicar w\u2019i Oberlo<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/keywordtool.io\/blog\/google-advanced-search\/\">Ishakisha rihanitse rikoresheje google: Uburyo wabona amakuru meza (ku buryo bwihuse)<\/a>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Abatekenisiye mu bushakashatsi bukoresheje <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/ahrefs.com\/blog\/google-advanced-search-operators\/\">Google: Urutonde rwuzuye (42 Abatekinisiye 42 bakomeye)<\/a>\u00a0rwatanzwe na Joshua Hardwick.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/libguides.utsa.edu\/advancedgoogle\">Ubushakashatsi buhanitse bukoresheje Google <\/a>bwakozwe n\u2019inzu y\u2019ibitabo ya Kaminuza ya San Antonio muri leta ya\u00a0 Texas.<\/p>\n<p><strong>Umushakashatsi Buzz<\/strong> yanditse <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/researchbuzz.me\/2018\/10\/23\/going-old-school-to-solve-a-google-search-problem\/\">\u201cKujya ku Ishuri Rishaje\u201d hagamijwe gukemura ikibazo cya Google kijyanye<\/a> no gusobanura uburyo bwo kuvana imbuga zimwe mu mbuga z\u2019ishakisha<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.searchenginejournal.com\/alternative-search-engines\/271409\/#close\"><strong>Imashini 17 zikomeye z\u2019ishakisha ushobora gukoresha aho gukoresha Google<\/strong><\/a>, zatangajwe n\u2019ikinyamakuru \u201cSearch Motor\u201d mu mwaka wa 2020<\/p>\n<p><strong>Ibikoresho bitemewe<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/beyond-google-336x252.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright wp-image-76247 size-medium\" src=\"https:\/\/gijn.org\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/beyond-google-336x252-336x252.jpg\" alt=\"\" width=\"336\" height=\"252\" \/><\/a><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/1lIoywrbIJbup9dtqbWWDue4kMqwUoQei\/view?usp=sharing\"><strong>Urubuga rw\u2019ubushakashatsi bwimbitse<\/strong><\/a>, rwatangajwe na <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/journalism.columbia.edu\/faculty\/giannina-segnini\">Giannina Segnini<\/a>. Duhereye ku nama ku ishakisha rinoze kuri google, iki kiganiro kuri GIJC17 cyatanzwe n\u2019umuyobozi wa Porogaramu ishinzwe itangazamakuru mu ishuri ry\u2019itangazamakuru rya kaminuza ya Kolumbiya ryinjira mu gukoresha Google nk\u2019ikiraro kigana ku rubuga rwimbitse ukoresheje urugero rwo gucuruza ibiyobyabwenge. Ibiganiro ku gukurikirana kontineri, ubwato, na gasutamo. Kongeraho ubushakashatsi kuri Facebook n\u2019ibindi byinshi<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gijn.org\/2019\/10\/14\/how-to-become-a-deep-web-super-sleuth\/\"><strong>Ni gute ushobora kuba umupererezi ku rubuga rugoye<\/strong><\/a>. Iyi nkuru ya GIJN isobanura inama zatanzwe na <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.ude.de\/\">Albrecht Ude<\/a>, umunyamakuru w\u2019umudage, umushakashatsi, watanze ikiganiro mu nama ya <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/gijc2019.org\/\">11 y\u2019itangazamakuru rikora inkuru zicukumbuye ku isi<\/a>. Ude yaravuze ati \u201cMoteri z\u2019ishakisha ntacyo zagufasha rwose mu kubona ibintu byose ku rubuga rugoye\u201d. Inama\u00a0 ya mbere ya Ude ni ugutekereza bidasubirwaho, hagakurikiraho izindi nama. Reba kandi urupapuro rufitanye isano: <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.ude.de\/tips\/databases.pdf\">Gushakisha no gukoresha ububiko bw\u2019amakuru.<\/a><\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/blog\/vpn-privacy\/how-to-access-the-deep-web-and-darknet\/\"><strong>Agatabo kagufasha intambwe ku yindi ku kwinjira\u00a0 byoroshye\u00a0 ku rubuga rubuga rugoye<\/strong><\/a>, inkuru ya <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/author\/paul-bischoff\/\">Paul Bischoff<\/a> muri \u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/blog\/vpn-privacy\/\">VPN &amp; Privacy<\/a>\u201d, ikinyamakuru cya Comparitech.com, isosiyete yo mu Bwongereza igamije gufasha abakiriya gufata ibyemezo basobanukiwe mu gihe biyandikishije kuri serivisi z\u2019ikoranabuhanga nka VPNs<\/p>\n<p><strong>Hari n\u2019ibindi bikoresho byinshi<\/strong><\/p>\n<p>\u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.osintessentials.com\/\"><strong>OSINT Essentials\u201d<\/strong>\u00a0<\/a>ya Eoghan Sweeney itanga amahuza ageza ku bikoresho by\u2019ubuntu\u00a0 na serivisi bifasha mu gusuzuma ku murongo, itangazamakuru rya dijitale, hamwe n\u2019akazi keza k\u2019ubutasi.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/medium.com\/@sector035\"><strong>Sector035<\/strong><\/a>, yiyita ko igamije \u201cGusa igicucu,\u201d itanga inama zitandukanye buri cyumweru, cyane cyane z\u2019ingirakamaro muri jewolojiya. Ibitangariza muri \u201cWeek in OSINT na \u201cQuiztime\u201d<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/firstdraftnews.org\/\">First Draft<\/a><\/strong> (Umushinga wa mbere), umuryango mpuzamahanga udaharanira inyungu ushyigikira abanyamakuru, uhuza byinshi mu bitabo byawo. Reba kandi inyandiko <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/firstdraftnews.org\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Verifying_Online_Information_Digital_AW.pdf?x32994\"><strong>First Draft igenderaho mu kugenzura amakuru ku murongo (PDF)<\/strong><\/a> (2019) n\u2019<strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/firstdraftnews.org\/training\/\">ibikoresho bijyanye n\u2019amahugurwa<\/a><\/strong>.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/1IHB9f-tgvfEVg9PjzaTu1yVxrCk2LZUK\/view\">Ibikoresho, Amahuza y\u2019ingirakamaro &amp; Ibikoresho<\/a><\/strong>, dukesha <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/rayjoejourno\/\">Raymond Joseph<\/a>, umunyamakuru n\u2019umutoza wa \u201cTip Media\u201d yo muri Afrika y\u2019Epfo. Impapuro esheshatu zuzuye amakuru kuri Twitter, imbuga nkoranyambaga, kugenzura, indangarubuga na IP, ibitabo bya telefone ku isi, n\u2019ibindi. Mu kiganiro gifitanye isano na GICJ17, Joseph yasobanuye \u201c<strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/1_-0wQcAT0QOkrDPPHQdhUX1h7d1ThkwG\/view\">Uko ushobora kuba umupolisi wo mu ikoranabuhanga<\/a><\/strong>\u201d.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/exposingtheinvisible.org\/\">Kumenyekanisha ibitaboneka<\/a><\/strong> bifite ibibigenga bitandukanye ku rubuga rwabyo, harimo kuri \u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/exposingtheinvisible.org\/guides\/google-dorking\/\">googleDorking<\/a>,\u201d tekinike yo gukoresha moteri z\u2019ishakisha ku makuru yihishe ku rubuga rusange hamwe n\u2019intege nke zerekanwa na seriveri rusange. Ibindi bitabo byifashishwa bikemura ikibazo cy\u2019ishakisha rya \u201cmetadata\u201d no gukoresha \u201cWHOIS\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/docs.google.com\/presentation\/d\/1ZRMggMxlgsOjQ4roT3dJi9I01YVae-DNtqSt7HZX1_0\/edit?usp=sharing\">Knowing Your Way Around The Command Line<\/a>\u201d,<\/strong>\u00a0(Kumenya Inzira Yawe Hafi y\u2019umurongo ukuyobora), dukesha Max Harlow, Ushinzwe Amakuru Y\u2019ibyumba Bikuru by\u2019amakuru mu kinyamakuru The Financial Times, byagaragajwe muri GIJC19. Ni iki gishoboka? Yavuze muri make: Shakisha nyir\u2019urubuga, sesengura amakuru vuba bishoboka, huza amazina yanditse ku buryo butandukanye, huza amakuru yawe n\u2019ububiko bwa interineti, shakisha byinshi birenze ku byanditse.<\/p>\n<p>\u201c<strong>AML RightSource<\/strong>\u201d, ikigo cyigenga cyo muri Amerika \u201ccyibanze gusa ku kurwanya inyerezwa ry\u2019amafaranga(AML) \/ Amategeko y\u2019ibanga rya banki (BSA) hamwe n\u2019ibisubizo by\u2019ibyaha by\u2019amafaranga,\u201d cyashyize hamwe <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/rxeRqr\/aml-toolbox?embed=1\"><strong>impapuro z\u2019ingenzi<\/strong><\/a>.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/1XWjsnmqsZ5-e_xOQVGXcRvt4Qn6elt0O\/view\">Iperereza rishingiye ku nyandiko<\/a><\/strong> (<strong>Investigate with Document Cloud<\/strong>) igikoresho cya <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.ire.org\/about\/staff-bios\/\">Doug Haddix<\/a>, Umuyobozi Nshingwabikorwa, Abanyamakuru bashinzwe iperereza n\u2019abanditsi. Imfashanyigisho yo gukoresha miriyoni 1,6 y\u2019inyandiko rusange isangiwe n\u2019abanyamakuru, gusesengura no kwerekana inyandiko zawe bwite, gukorana n\u2019abandi, gucunga ibikorwa by\u2019akazi no gusangiza abandi ibyo wakoze ku murongo.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.bellingcat.com\/resources\/how-tos\/2019\/03\/21\/bellingcats-invitation-is-waiting-for-your-response-an-investigative-guide-to-linkedin\/?utm_source=GIJN+Mailing+List&amp;utm_campaign=c42e718ad6-EMAIL_CAMPAIGN_2019_04_09_07_40&amp;utm_medium=email&amp;utm_term=0_eae0e8c5a9-c42e718ad6-121221625&amp;mc_cid=c42e718ad6&amp;mc_eid=b5b6a28b13\">Igitabo cy\u2019iperereza kuri LinkedIn<\/a><\/strong> Nathan Patin yakoreye Bellingcat\u00a0 mu mwaka wa 2019. Ati: \u201cAka gatabo kagamije gutanga ibikoresho n\u2019ubuhanga bifasha kumenya imyirondoro ya LinkedIn no gukuramo amakuru azagufasha guhita ujya ku zindi mbuga nkoranyambaga zijyanye n\u2019intego.\u201d<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.cjr.org\/tow_center_reports\/guide-to-osint-and-hostile-communities.php\">Igitabo gifasha mu iperereza ryimbitse (OSINT)<\/a><\/strong> Mikayeli Edison Hayden yandikiye ibigo bya Tow Centre for Digital Journalism mu Ishuri Rikuru ry\u2019itangazamakuru rya \u201cColumbia Graduate School\u201d (2019) gikubiyemo ingingo zitandukanye:<\/p>\n<ul>\n<li>Itandukaniro hagati y\u2019imbuga zifunguye n\u2019izfunze<\/li>\n<li>Ubushakashatsi ku rubuga rufunguye<\/li>\n<li>Kugenzura ukuri kuri konti zo ku rubuga nkoranyambaga<\/li>\n<li>Kugenzura amashusho na za videwo<\/li>\n<li>Gucukubura urubuga rw\u2019inyongera<\/li>\n<li>Gukoresha Ububiko, Kubika ibyo wakoze<\/li>\n<li>Kwiga Amahuriro mashya no gukorana n\u2019abaturage b\u2019abanzi.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/19Pjd_LmktDg4XbiQhoKZEORUD8yNT0jj\/view\">Kubona Abahoze ari Abakozi<\/a><\/strong>, na James Mintz. Mintz wahoze akora iperereza ku giti cye, washinze akaba na perezida <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/mintzgroup.com\/\">w\u2019itsinda rya\u00a0 \u00ab\u00a0Mintz\u00a0\u00bb<\/a>, yagize ati\u00ab\u00a0Inama icumi ku mbaraga zituma iperereza rigenda neza\u00a0: gukorana n\u2019aba kera\u00a0\u00bb.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/thegroundtruthproject.org\/tools-tips-digging-facebook-two-investigative-journalists\/\">Ibikoresho n\u2019inama mu gucukumbura kuri Facebook byagaragajwe n\u2019abanyamakuru babiri bashinzwe iperereza<\/a><\/strong> mu kiganiro cyo muri 2019 na Brooke Williams, umunyamakuru w\u2019iperereza wegukanye ibihembo akaba n\u2019umwarimu wungirije ushinzwe imyitozo y\u2019itangazamakuru muri kaminuza ya Boston na Henk van Ess, umuyobozi ushinzwe iperereza kuri Bellingcat.com<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/1xOEs7_sAJnxs0VG01h3Seyzk23J3qWVq\/view\">Mahuza y\u2019iperereza<\/a><\/strong> ry\u2019ubushakashatsi yatanzwe n\u2019umwanditsi w\u2019ubushakashatsi <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/theintercept.com\/staff\/margotwilliams\/\">Margot Williams<\/a>, atanga ibitekerezo byinshi, kuva ku \u201cGushakisha neza kuri Google\u201d kugeza ku rutonde rw\u2019imbuga z\u2019ubushakashatsi za \u201cGuru\u201d. Reba kandi urupapuro rwa GIJC19: <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/drive.google.com\/file\/d\/13ySbqSt2MWvC_NQAbSgNf3dxqndlpFnk\/view\">Gahunda y\u2019ubushakashatsi ku mushinga w\u2019iperereza<\/a>.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/docs.google.com\/spreadsheets\/d\/1Em4MYqOiGUz31RAeCZTFBr9I5PWCizEB8OjMLei9C8Y\/edit?mc_cid=7827e86244&amp;mc_eid=b5b6a28b13#gid=454588363\"><strong>Bureau Local collaborative tools<\/strong>\u00a0<\/a>ni urupapuro rwerekana umurundo w\u2019ibikoresho birenga 80, bimwe muri byo bikaba ibikoresho by\u2019ubushakashatsi, byatewe inkunga na Biro ishinzwe itangazamakuru rikora iperereza mu Bwongereza.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/toolsforreporters.com\/\">Ibikoresho by\u2019abanyamakuru byagaragajwe<\/a><\/strong> na Samantha Sunne, bitanga amayeri mashya yo <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/toolsforreporters.com\/2018\/09\/04\/finding-emails-when-they-dont-want-to-be-found\/\">kubona imeli nko mu gihe ba nyirayo badashaka kuboneka<\/a>.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/datajournalism.com\/watch\/fundamental-search-for-journalists\">Ishakisha ry\u2019ibanze ku banyamakuru<\/a><\/strong>. Uru ruhererekane rw\u2019amasomo yo kuri interineti rwa Datajournalism.com, rwigishijwe na Vincent Ryan, rukubiyemo ubushakashatsi buhanitse, kugenzura, kureba amashusho no gushushanya no gutahura aho abantu cyangwa ibintu biherereye ku ikarita.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.journaliststoolbox.org\/category\/search-engines\/\"><strong>Agasanduku k\u2019ibikoresho by\u2019abanyamakuru ba SPJ<\/strong><\/a> dukesha Sosiyete y\u2019abanyamakuru b\u2019umwuga muri Amerika, kateguwe na Mike Reilley. Harimo urutonde runini rw\u2019ibikoresho by\u2019ingirakamro.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/inteltechniques.com\/\">IntelTechniques<\/a><\/strong>\u00a0ni urubuga rwa Michael Bazzell, wahoze akora iperereza ku byaha by\u2019ubugizi bwa nabi muri Leta zunze ubumwe za Amerika none akaba umwanditsi n\u2019umwarimu. Arushyiraho inyandiko ze, Ibanga, Umutekano, &amp; ikiganiro cya \u201cOSINT\u201d.<\/p>\n<p>World.192.com ifite <strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20210616074740\/http:\/\/world.192.com\/\">urutonde rw\u2019ububiko mpuzamahanga bwa telefone<\/a>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.bellingcat.com\/resources\/how-tos\/2019\/04\/08\/using-phone-contact-book-apps-for-digital-research\/\">Gukoresha igitabo cyanditsemo nomero za telephone mu bushakashatsi bwa dijitali<\/a><\/strong>, amabwiriza ya 2019 yatangajwe na Aric Toler wa Bellingcat.<\/p>\n<p>Gukoresha ibikoresho bya <strong>\u201c<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.seanlawson.net\/2019\/02\/use-chrome-developer-tools-view-masked-phone-numbers-for-free-people-search\/\">Chrome\u201d mu kureba ku buntu inomero za telefoni zahishwe ku rubuga rusange rw\u2019ubushakashatsi<\/a><\/strong>,\u00a0byatangajwe mu mwaka wa 2019 na Sean Lawson, umwarimu muri kaminuza ya Utah.<\/p>\n<p>Uko <strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/journalistsresource.org\/tip-sheets\/find-academic-research-paper-for-journalists?utm_source=JR-email&amp;utm_medium=email&amp;utm_campaign=JR-email%22%20target=%22_self%22\">ushobora kubona impapuro z\u2019ubushakashatsi bw\u2019amasomo, byatangajwe<\/a><\/strong> na <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/journalistsresource.org\/author\/davidtrilling\">David Trilling<\/a>, umwanditsi wa\u00a0 \u201cJournalist\u2019s Resource\u201d ikorera mu kigo kitwa Harvard&#8217;s <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/www.hks.harvard.edu\/presspol\/index.html\">Shorenstein Center on Media, Politics and Public Policy<\/a>\u201d.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/blog\/vpn-privacy\/using-deep-web-search-engines-for-academic-research\/\">Gukoresha moteri yimbitse ishakisha urubuga mu bushakashatsi bujyanye n\u2019amasomo<\/a><\/strong>, inkuru ya <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/author\/chrisstobing\/\">Chris Stobing<\/a> muri <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.comparitech.com\/blog\/vpn-privacy\/\">VPN &amp; Privacy<\/a>, inyandiko ya\u00a0 Comparitech.com, isosiyete yo mu Bwongereza igamije gufasha abakiriya gufata ibyemezo byiza cyane iyo biyandikishije kuri serivisi z\u2019ikoranabuhanga nka VPNs<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/oedb.org\/ilibrarian\/research-beyond-google\/\">Ubushakashatsi burenze Google: ibikoresho 56 bikomeye, bitaboneka, kandi byuzuye<\/a><\/strong>, ibikoresho biva muri \u201cOpen Education Database\u201d, ikigo cyo muri Amerika gitanga igitabo cyumvikana cy\u2019amasomo ku murongo ku biga ku buntu no ku biga bishyuye.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/library.theengineroom.org\/investigative-web-research\/\">Icyumba cya moteri<\/a> ( The Engine Room)<\/strong>, umuryango mpuzamahanga utegamiye kuri Leta ukorera muri Amerika, washyizeho Intangiriro ku mutungo w\u2019urubuga, urimo igice cyo gukora kopi y\u2019amakuru kugira ngo kiyarinde gutakara cyangwa kuba yahindurwa.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/m6XQ08\/osint\">Ibikoresho biva muri Startme.com<\/a><\/strong>. Umubare munini w\u2019ibikoresho biva muri sosiyete yashizeho ibimenyetso byerekana umuyobozi. Isomero ritishyuza ririmo impapuro zifite amahuza amajana:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/nRQNRb\/addons\">Addons<\/a><br \/>\n<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/QRENnO\/databases\">Databases<\/a><br \/>\n<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/b56G5Q\/search-engines\">Search Engines<\/a><br \/>\n<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/wMdQMQ\/tools\">Tools<\/a><br \/>\n<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/ZGAzN7\/verification-toolset\">Verification Toolkit<\/a><br \/>\n<a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/aLBELX\/tutorials\">Tutorials<\/a><\/p>\n<p>Nk\u2019urugero, <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/start.me\/p\/QRENnO\/databases\">ububikoshingiro<\/a> ni urupapuro rufite amahuza y\u2019ibintu byinshi, ku byerekeye ibintu byibwe, ikirere, ubusambo bukoresheje ikoranabuhanga, itangazamakuru, umuhanda, isesengura, kwandikisha indangarugero, inyubako, inyamaswa, drone, imari n\u2019ibindi.<\/p>\n<p><strong>\u201c<\/strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.batesinfo.com\/bates-infotips\/facebook-graph-search\/\"><strong>Bates InfoTips<\/strong><\/a>\u201d, yanditswe na Mary Ellen Bates, ni isoko nziza y\u2019ibitekerezo bigezweho, <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.batesinfo.com\/bates-infotips\/limiting-google-news-searches-by-time\/\">nko kugabanya igihe mu gushakisha amakuru kuri Google<\/a> no Gushakisha <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.batesinfo.com\/bates-infotips\/facebook-graph-search\/\">abantu ukoresheje \u201cFacebook Graph Search\u201d<\/a>. Bates ni we washinze kandi akaba umuyobozi wa \u201cBates Information Services Inc\u201d<\/p>\n<p>\u201c<strong>MakeUseOf<\/strong>\u201d buri gihe igaragaramo inama nziza, <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.makeuseof.com\/tag\/2-anonymous-web-browsers-completely-private-secure\/\">nk\u2019amashakisha a ne y\u2019imbuga zidashyirwa ahagaragara<\/a>.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.searchenginejournal.com\/unique-free-keyword-research-tools\/275217\/\">Ibikoresho bitandatu byihariye by\u2019ubuntu kandi by\u2019ibanze mu bushakashatsi utari uzi ko ukeneye<\/a><\/strong>, byatangajwe n\u2019ikinyamakuru \u201cSearch Engine Journal\u201d<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/motherboard.vice.com\/en_us\/article\/59vm4x\/tool-exposed-cameras-map-shodan-python-github\"><strong>Iki gikoresho cyerekana kamera zidakingiye ziri\u00a0 hafi yawe<\/strong><\/a>, inkuru yatangajwe muri \u201cMotherboard\u201d isobanura uburyo kamera ishobora gufata aderesi, ikimenyetso cyihariye, cyangwa guhuza no kwerekana kamera zahujwe na enterineti ku ikarita.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/medium.com\/@IanBarwise\/open-source-intelligence-osint-reconnaissance-75edd7f7dada\"><strong>Iperereza ku ivomo ry\u2019amakuru rifunguye (OSINT)<\/strong><\/a>, inkuru ndende yanditswe n \u201cumushakashatsi-umwanditsi-igisambo cy\u2019amakuru kuri murandasi-\u201d Ian Barwise muri \u201cMedium\u201d, ikubiyemo tekinike nka \u201cGoogle dorking.\u201d<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/osintcurio.us\/2019\/01\/08\/after-the-gdpr-researching-domain-name-registrations\/?mc_cid=05a8d12db3&amp;mc_eid=35e8bddb9c\"><strong>Nyuma ya GDPR: gukora ubushakashatsi ku iyandikwa ry\u2019izina rya domeni<\/strong><\/a> Kureba ingaruka z\u2019amabwiriza rusange yo kurinda amakuru y\u2019ibihugu by\u2019i Burayi, bigatuma gukora ubushakashatsi ku iyandikwa ry\u2019izina rya domeni bigorana, bikenera ibikoresho n\u2019ubuhanga bitandukanye, nk\u2019uko \u201cOSINTCurious\u201d ibivuga.<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20201021081409\/https:\/\/www.wikihow.com\/Write-Facebook-Graph-Search-Queries\"><strong>Uko wakandika ibishushanyo mbonera bya Facebook<\/strong><\/a>, Inama za 2020 WikiHow ku buryo bwo gukoresha igishushanyo mbonera cya Facebook cyo gushakisha inyandiko, ibitekerezo, abantu, n\u2019ibindi bigo kuri Facebook<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.bellingcat.com\/resources\/how-tos\/2019\/06\/21\/the-most-comprehensive-tweetdeck-research-guide-in-existence-probably\/\">Igitabo cyuzuye cy\u2019ubushakashatsi bwa TweetDeck kibaho (Birashoboka ko)<\/a><\/strong> cyanditswe na Charlotte Godart, ushinzwe iperereza n\u2019umutoza wa Bellingcat (2019).<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/www.batesinfo.com\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/BATES-SLA2019-Finding-Hidden-Business-Resources.pdf?utm_source=GIJN+Mailing+List&amp;utm_campaign=2d0df60fc2-EMAIL_CAMPAIGN_2019_11_14_01_34&amp;utm_medium=email&amp;utm_term=0_eae0e8c5a9-2d0df60fc2-121224197&amp;mc_cid=2d0df60fc2&amp;mc_eid=fb873ddb87\"><strong>Gushakisha umutungo mu by\u2019ubucuruzi wihishe<\/strong><\/a>. Ikiganiro mu nama idasanzwe y\u2019ishyirahamwe ry\u2019amasomero mu mwaka wa 2019, cyatanzwe na Mary Ellen Bates ku gushakisha amakuru ku rubuga rugoye.<\/p>\n<p><strong><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/source.opennews.org\/articles\/so-many-ocr-options\/\">Gushakisha igikoresho cyiza cya \u201cOCR\u201d, n\u2019icyo Twabonye<\/a><\/strong>, cyanditswe na <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/source.opennews.org\/people\/ted-han\/\">Ted Han<\/a> na <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/source.opennews.org\/people\/amanda-hickman\/\">Amanda Hickman muri<\/a> \u201cSource\u201d (2019).<\/p>\n<p><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"http:\/\/gramplaces.com\/\"><strong>Ishakisha ry\u2019ahantu rya Instagram<\/strong><\/a>. Reba <a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/help.instagram.com\/1482378711987121\">ibisobanuro<\/a> bya Instagram ku bundi buryo bwo gushakisha<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hashize igihe kirekire abasomyi ba GIJN bakora ubushakashatsi kuri murandasi batangira bifashisha ibikoresho by\u2019ubushakashatsi kuri murandasi na tekiniki z\u2019ubucukumbuzi bya Paul Myers, uri ku isonga mu bakorera BBC amaperereza kuri murandasi. Urubuga rwe rwitwa \u201cIvuriro ry\u2019ubushakashatsi\u201d rukungahaye ku nzira zihuza imbuga z\u2019ubushakashatsi n\u2019\u201cibikoresho byo kwigiraho.\u201d Dore ikgereranyo cyerekana uburyo washakisha abantu ku murongo Myers yerekanye ku rubuga rwa GIJN mu mwaka wa 2019.<\/p>\n","protected":false},"author":3031153,"featured_media":847219,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"republication-tracker-tool-hide-widget":false,"footnotes":"","_tec_slr_enabled":"","_tec_slr_layout":""},"categories":[23150,23146],"tags":[],"gijn_topic":[19163],"series":[],"gijn_language":[17793],"gijn_region":[],"class_list":["post-293746","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ibirasha-rw","category-ubushobozi","gijn_topic-ibikoresho-byo-gucanga-amakuru-umutwe-wamakuru","gijn_language-rw-rw"],"acf":[],"ticketed":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/293746","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3031153"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=293746"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/293746\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2120552,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/293746\/revisions\/2120552"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/media\/847219"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=293746"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=293746"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=293746"},{"taxonomy":"gijn_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_topic?post=293746"},{"taxonomy":"series","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/series?post=293746"},{"taxonomy":"gijn_language","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_language?post=293746"},{"taxonomy":"gijn_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/gijn.org\/rw\/wp-json\/wp\/v2\/gijn_region?post=293746"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}